Ο IEA βλέπει πλεόνασμα 1,7 εκατ. βαρελιών αντί για έλλειμμα

Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου κινείται ξανά προς πλεόνασμα, με την παραγωγή να ανακάμπτει ταχύτερα από τη ζήτηση. Η μεταβολή καταγράφεται παρά τον πόλεμο που συνεχίζεται στο Ιράν και τις επιθέσεις κατά της ναυσιπλοΐας στη Μέση Ανατολή.

Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) αναπροσάρμοσε τις προηγούμενες εκτιμήσεις του. Προβλέπει πλέον ότι στο τελευταίο τρίμηνο του 2026 η προσφορά θα ξεπεράσει τη ζήτηση κατά 1,7 εκατ. βαρέλια ημερησίως.

Στη μηνιαία έκθεση που δημοσιοποιήθηκε την Παρασκευή, ο οργανισμός υπολογίζει ότι η παγκόσμια παραγωγή θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο στα 105 εκατ. βαρέλια την ημέρα στο τέταρτο τρίμηνο. Η νέα εκτίμηση αλλάζει αισθητά τις ισορροπίες, αφού στην προηγούμενη έκθεση ο IEA ανέμενε έλλειμμα προσφοράς για το ίδιο διάστημα.

Κατά τον οργανισμό, εμφανίζονται οι πρώτες ουσιαστικές ενδείξεις επανεξισορρόπησης από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν. Η ενίσχυση της παραγωγής αντισταθμίζει σταδιακά τις διαταραχές που προκάλεσαν οι εχθροπραξίες.

Οι νέες εκτιμήσεις αποτυπώθηκαν και στις διεθνείς τιμές. Το Brent έχασε τα κέρδη με τα οποία είχε ξεκινήσει και υποχώρησε κατά 0,1%, στα 95,71 δολάρια το βαρέλι.

Ταχύτερη ανάκαμψη στον Περσικό Κόλπο

Καθοριστικός παράγοντας για τη μεταβολή των δεδομένων είναι η αποκατάσταση των εξαγωγών από τις πετρελαιοπαραγωγές χώρες του Περσικού Κόλπου, η οποία προχωρά ταχύτερα από ό,τι αναμενόταν.

Οι ροές των εξαγωγών επλήγησαν σοβαρά όταν ξεκίνησαν οι συγκρούσεις, στα τέλη Φεβρουαρίου. Οι παραγωγοί, όμως, έχουν επαναφέρει σημαντικό μέρος των ποσοτήτων που διοχετεύουν στη διεθνή αγορά.

Οι επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων συνεχίζονται. Παρ' όλα αυτά, αξιοποιούνται εναλλακτικές διαδρομές μεταφοράς πετρελαίου, ενώ καταγράφονται και διελεύσεις δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ με απενεργοποιημένα συστήματα εντοπισμού, σε προσπάθεια να περιοριστεί ο κίνδυνος επιθέσεων.

Την ανάκαμψη αποτυπώνουν στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα ο OPEC. Η παραγωγή των χωρών του OPEC+ έφτασε τον Οκτώβριο τα 41,23 εκατ. βαρέλια ημερησίως.

Σε σύγκριση με τον Σεπτέμβριο, η αύξηση ανέρχεται σε περίπου 2,04 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Η παραγωγή της συμμαχίας έχει ανακτήσει πλέον το 97% των επιπέδων του Φεβρουαρίου, πριν από την έναρξη των πολεμικών επιχειρήσεων.

Πλεόνασμα ήδη από τον Οκτώβριο, κατά την JPMorgan

Η εικόνα που σκιαγραφεί ο IEA βρίσκεται κοντά στις εκτιμήσεις μεγάλων χρηματοπιστωτικών οργανισμών, οι οποίοι διαπιστώνουν ότι η παγκόσμια αγορά πετρελαίου έχει αρχίσει να εμφανίζει αυξημένη προσφορά.

Η JPMorgan είχε υπολογίσει την προηγούμενη εβδομάδα ότι τον Οκτώβριο σημειώθηκε πλεόνασμα της τάξης των 1,4 εκατ. βαρελιών ημερησίως.

Πέρα από την ανάκαμψη της παραγωγής, βαρύνουσα είναι και η πορεία της ζήτησης. Αυτή επηρεάζεται από τις υψηλές τιμές του πετρελαίου και από τον περιορισμό της κατανάλωσης μέσα στο έτος.

Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας διατηρεί την πρόβλεψη για υποχώρηση της παγκόσμιας ζήτησης κατά 2,7 εκατ. βαρέλια ημερησίως το 2026. Η κατανάλωση τοποθετείται στα 102,3 εκατ. βαρέλια την ημέρα.

Για το 2027 αναμένεται άνοδος της ζήτησης κατά 2 εκατ. βαρέλια ημερησίως, χωρίς να αλλάζει ουσιαστικά η προηγούμενη εκτίμηση του οργανισμού.

Περισσότερο πετρέλαιο και εκτός OPEC+

Η άνοδος της παγκόσμιας προσφοράς δεν αφορά μόνο τις χώρες του OPEC+. Σύμφωνα με τον IEA, η παραγωγή από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά, τη Βραζιλία, την Αργεντινή και τη Γουιάνα αναμένεται να αυξηθεί συνολικά κατά 1,6 εκατ. βαρέλια ημερησίως το 2026.

Η πρόσθετη αυτή ποσότητα συμβάλλει στη σταδιακή αποκατάσταση της ισορροπίας και μειώνει την εξάρτηση της αγοράς από τις εξαγωγές της Μέσης Ανατολής.

Για την επόμενη χρονιά ο οργανισμός προβλέπει ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της παγκόσμιας προσφοράς. Αναμένεται ενίσχυση κατά 6,6 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ώστε να φτάσει τα 108,1 εκατ. βαρέλια την ημέρα.

Κυρίως η περαιτέρω αποκατάσταση της παραγωγής στον Περσικό Κόλπο εξηγεί την εξέλιξη.

Η νέα πρόβλεψη για το 2027 είναι, πάντως, χαμηλότερη κατά 1,1 εκατ. βαρέλια ημερησίως από την προηγούμενη έκθεση. Εν μέρει, η διόρθωση οφείλεται σε χαμηλότερες προσδοκίες για την παραγωγή του Ιράν, καθώς οι εξαγωγές της χώρας εξακολουθούν να επηρεάζονται από τον αμερικανικό αποκλεισμό.

Μεγαλύτερο πλεόνασμα και το 2027

Μολονότι οι εκτιμήσεις για την παραγωγή αναθεωρήθηκαν με συγκράτηση, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας συνεχίζει να προβλέπει ότι η προσφορά θα ξεπεράσει αισθητά τη ζήτηση και την επόμενη χρονιά.

Το ημερήσιο πλεόνασμα για το 2027 υπολογίζεται στα 3,8 εκατ. βαρέλια, από 3,94 εκατ. βαρέλια που προέβλεπε νωρίτερα ο οργανισμός.

Εφόσον οι προβλέψεις επιβεβαιωθούν, η διεθνής αγορά θα έχει στη διάθεσή της ποσότητες πετρελαίου αισθητά μεγαλύτερες από εκείνες που χρειάζονται για την κάλυψη της κατανάλωσης.

Παράλληλα, ο IEA έδωσε επιπλέον στοιχεία για την αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου. Την απόφαση είχαν λάβει τον Μάρτιο τα κράτη-μέλη του.

Έως τα τέλη Φεβρουαρίου αναμένεται να διοχετευθούν στην αγορά συνολικά 71 εκατ. επιπλέον βαρέλια. Τα 15 εκατ. από αυτά θα αφορούν ντίζελ.

Στόχος της παρέμβασης είναι να περιοριστούν οι πιέσεις στην προσφορά καυσίμων, ιδίως του ντίζελ, για το οποίο συνεχίζουν να καταγράφονται προβλήματα διαθεσιμότητας.

Οι ενδείξεις αυξημένης προσφοράς δεν αναιρούν την έκθεση της αγοράς στις γεωπολιτικές εξελίξεις. Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή, η ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών και οι περιορισμοί στις ιρανικές εξαγωγές παραμένουν βασικές πηγές αβεβαιότητας για τις διεθνείς τιμές.

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow