Η ελληνική γλώσσα στο διάβα του χρόνου: Το ειδικό λεξιλόγιο της ιατρικής (Μέρος Ζ')

Ένα αξιοπρόσεκτο κομμάτι του ιατρικού λεξιλογίου των αρχαίων Ελλήνων αποτελούν οι όροι εκείνοι που προέρχονταν μεν από το βασικό λεξιλόγιο, το λεξιλόγιο που μεταχειρίζονταν οι καθημερινοί άνθρωποι, αλλά είχαν μεταβληθεί σημασιακώς, είχαν αποκτήσει δηλαδή ένα νέο σημασιολογικό περιεχόμενο κατόπιν παρεμβάσεως μελών της ιατρικής κοινότητας (προπάντων αυτών που ασπάζονταν την ιπποκρατική διδασκαλία).

Οι όροι αυτοί, καθαρά συμβατικού χαρακτήρα, ήταν ιδιαίτερα χρήσιμοι στην επικοινωνία μεταξύ ιατρών.

Αντιπροσωπευτικό παράδειγμα αποτελεί το ρήμα ελπίζω, που οι άνθρωποι του ιατρικού κλάδου χρησιμοποιούσαν με την έννοια της ασφαλούς πρόβλεψης της πορείας μιας νόσου.

Η σημασιακή αλλαγή, το πέρασμα από το πεδίο των συναισθημάτων (το ελπίζω είχε στο τρέχον λεξιλόγιο, το λεξιλόγιο του απλού κόσμου, την έννοια τού προσδοκώ, φοβάμαι) σε εκείνο της νόησης (της αμιγούς νοητικής διεργασίας), είναι εδώ εμφανές.

Βάσει συγκεκριμένων σημείων, δηλαδή συμπτωμάτων που παρουσίαζε ο ασθενής, και αντλώντας διδάγματα από παρόμοια ιατρικά περιστατικά του παρελθόντος, ο ιατρός μπορούσε να προβλέψει με σιγουριά την εξέλιξη μιας νόσου, δηλαδή το τι επιφυλάσσει το μέλλον στον πάσχοντα οργανισμό.

Ως επιπρόσθετα παραδείγματα τέτοιου είδους μπορούμε να αναφέρουμε τα ουσιαστικά φύσις και πρόφασις, που για τα μέλη της ιατρικής κοινότητας σήμαιναν το φυσικό αίτιο ενός νοσήματος, καθώς και το ρήμα προσδέχομαι (στον καθημερινό λόγο είχε, μεταξύ άλλων, την έννοια τού αναμένω, προσδοκώ), που ακολούθησε πορεία ανάλογη με εκείνη του προαναφερθέντος ελπίζω.

Θεωρείται ότι η τελευταία σημασιακή εξέλιξη προέκυψε από τη σημασιολογική σύνδεση τού προσδέχομαι με το επίθετο προσδόκιμος/ον (ο αναμενόμενος, ο προσδοκώμενος), παράγωγο του ρήματος προσδοκάω/ώ (ένας συναφής, ευρέως γνωστός σύγχρονος επιστημονικός όρος είναι το προσδόκιμο ζωής/επιβίωσης, η αναμενόμενη μέση διάρκεια ζωής μιας ευρύτερης ομάδας ανθρώπων).

Είναι αξιοσημείωτο εν προκειμένω ότι ακόμα και το 2ο αιώνα μ.Χ.

ο Γαληνός, ο πατέρας της φαρμακευτικής, μ...

Πηγή/Περισσότερα: in.gr

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:

Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook

Στο Twitter: Follow