Γκάζι: 160 χρόνια από την ίδρυση του εργοστασίου φωταερίου της Αθήνας

Και εγένετο φως στην Αθήνα το 1857, όταν ο γάλλος François Théophile Feraldi ανέλαβε το έργο του φωτισμού της Αθήνας με φωταέριο. Από τότε μέχρι σήμερα σηματοδοτεί και «βαφτίζει» μια ολόκληρη περιοχή στην πόλη, το Γκάζι.

Σήμερα η Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων και το Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου γιορτάζουν τα «160 χρόνια Γκάζι», 160 χρόνια από την ίδρυση του παλιού εργοστασίου φωταερίου της Αθήνας με μια σειρά επετειακών εκδηλώσεων. Ένα σπάνιο -για τα ευρωπαϊκά δεδομένα- ιστορικό μνημείο έχει μεταμορφωθεί στον πιο ζωντανό και ανοιχτό σε όλους πολυχώρο πολιτισμού στην καρδιά της πόλης.

Στο παλιό εργοστάσιο, στην πραγματικότητα, οι μηχανές δεν σταμάτησαν ποτέ να λειτουργούν, καθώς ακόμα παράγει, καινοτομεί, πρωτοπορεί, μετασχηματίζοντας καθημερινά το βιομηχανικό της παρελθόν σε πολιτιστικό παρόν. Αποτελεί ένα σπάνιο μνημείο βιομηχανικής κληρονομιάς, το μοναδικό στην Ευρώπη που κρατά το σύνολο τού μηχανολογικού του εξοπλισμού in situ. Όλα είχαν αρχίσει όταν η «σπίθα» του εργοστασίου άναψε πρώτη φορά το 1857 και  συνέχιζε να ανάβει και να φωτίζει τους αθηναϊκούς δρόμους επί 60 περίπου χρόνια.
 
Το 1887 ο Giovanni Baptista Serpieri αναλαμβάνει τη διοίκηση του εργοστασίου. Μια περίοδος ακμής ξεκινά για τη μικρή μονάδα φωταερίου της Αθήνας. Αεριοφυλάκια, ατμολέβητες, ατμομηχανές, μονάδες καθαρισμού και άλλα κτίρια ξεπηδούν σταδιακά μέσα στο οικόπεδο, έκτασης περίπου 30 στρεμμάτων. Η ανάπτυξη αυτή συνδέεται με την επέκταση της χρήσης του φωταερίου ως μορφής ενέργειας στα σπίτια και στα εργοστάσια. Το 1938 η επιχείρηση περιέρχεται στο Δήμο Αθηναίων.

Το 1952 ιδρύεται η Δημοτική Επιχείρηση Φωταερίου Αθηνών (ΔΕΦΑ). Μεταπολεμικά, το φωταέριο χάνει συνεχώς έδαφος εν συγκρίσει με τον ηλεκτρισμό και τις νέες μορφές ενέργειας.

Το 1984 οι φούρνοι του εργοστασίου φωταερίου σβήνουν οριστικά. Το 1986 ο χώρος χαρακτηρίζεται διατηρητέο ιστορικό μνημείο από το υπουργείο Πολιτισμού και αρχίζουν έρευνες ...

Πηγή/Περισσότερα: in.gr