Δισεκατομμύρια και ρήξεις: η κινεζική αγορά στον επαγγελματικό αθλητισμό

Η Κίνα συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες και πιο ελκυστικές αγορές του πλανήτη για τον επαγγελματικό αθλητισμό. Με καταναλωτικό κοινό εκατοντάδων εκατομμυρίων, ευρεία τηλεοπτική απήχηση, ισχυρές εμπορικές συνεργασίες και συμφωνίες δισεκατομμυρίων, η χώρα έχει εξελιχθεί σε έναν από τους βασικότερους οικονομικούς προορισμούς για διοργανώσεις, συλλόγους, αθλητές και πολυεθνικές. Η πρόσβαση, όμως, κουβαλά σημαντικό ρίσκο. Μια πολιτική ή δημόσια αντιπαράθεση μπορεί μέσα σε λίγες ώρες να ανατρέψει εμπορικές σχέσεις που χτίζονταν για χρόνια.

Πρόσφατο παράδειγμα είναι η υπόθεση του Γάλλου σούπερ σταρ Κιλιάν Εμπαπέ. Ο ποδοσφαιριστής βρέθηκε στο στόχαστρο αντιδράσεων στην Κίνα εξαιτίας σχολίου που του αποδόθηκε και αφορούσε τον Μάο Τσε Τουνγκ. Η μνεία στον ιστορικό ηγέτη της χώρας προκάλεσε αντιδράσεις, και κινεζικές εταιρείες που είχαν εμπορική συνεργασία μαζί του ανακοίνωσαν ότι τη διακόπτουν. Ανάμεσά τους ήταν οι Dongpeng, Mengniu και Milkground. Δεν έχουν γίνει γνωστά ούτε τα οικονομικά μεγέθη των συμφωνιών ούτε ενδεχόμενες αποζημιώσεις ή εκκρεμείς πληρωμές.

Από την υπόθεση προκύπτει ότι ακόμη και οι πιο ισχυρές εμπορικές συμφωνίες μπορεί να αποδειχθούν εύθραυστες. Ο κίνδυνος δεν αφορά μόνο τη διαφημιστική προβολή αθλητών. Φτάνει στις πωλήσεις αθλητικών προϊόντων, στα τηλεοπτικά δικαιώματα και στη διοργάνωση διεθνών αγώνων.

Η οικονομική κλίμακα της κινεζικής αγοράς

Η περίπτωση του NBA αποτυπώνει τη σημασία αυτής της αγοράς. Το 2019 η αμερικανική λίγκα ανανέωσε για πέντε σεζόν τη συμφωνία ψηφιακών δικαιωμάτων με την κινεζική πλατφόρμα Tencent, έναντι ποσού που εκτιμήθηκε σε περίπου 1,5 δισ. δολάρια. Την αγωνιστική περίοδο 2018-2019 τα σχετικά προγράμματα είχαν συγκεντρώσει στην Κίνα περίπου 490 εκατομμύρια θεατές.

Αντίστοιχη βαρύτητα έχει η αγορά και για το ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο. Η ισπανική LaLiga υπέγραψε συμφωνία με την China Mobile Migu ώστε να μεταδίδονται και οι 380 αγώνες κάθε αγωνιστικής περιόδου στην ηπειρωτική Κίνα έως το 2030. Το οικονομικό αντίτιμο δεν δόθηκε στη δημοσιότητα.

Μποϊκοτάζ που αποτυπώθηκε στις πωλήσεις

Η εμπορική έκθεση φάνηκε με ιδιαίτερη ένταση το 2021. Οι Nike και Adidas αντιμετώπισαν κύμα αντιδράσεων στην Κίνα για παλαιότερες δηλώσεις τους σχετικά με ανησυχίες για τη χρήση βαμβακιού από την περιοχή Σιντζιάνγκ.

Οι επιπτώσεις καταγράφηκαν στις ηλεκτρονικές πωλήσεις. Τον Απρίλιο της ίδιας χρονιάς, στην κινεζική πλατφόρμα Tmall, οι πωλήσεις των επίσημων καταστημάτων των δύο εταιρειών υποχώρησαν ετησίως 59% για τη Nike και 78% για την Adidas. Σε μεταγενέστερη ανακοίνωση, η Adidas έκανε λόγο για μείωση 15% των πωλήσεών της στην ευρύτερη περιοχή της Μεγάλης Κίνας κατά το τρίτο τρίμηνο του 2021 και σημείωσε ότι στην πορεία συνέβαλαν πολλοί παράγοντες.

Το προηγούμενο του NBA και το Χονγκ Κονγκ

Το 2019 η NBA ήρθε αντιμέτωπη με σοβαρή εμπορική κρίση, μετά από ανάρτηση του τότε στελέχους των Houston Rockets, Ντάριλ Μόρεϊ, με την οποία στήριζε τις διαδηλώσεις του Χονγκ Κονγκ. Στην Κίνα η αντίδραση έφερε αναστολές τηλεοπτικών μεταδόσεων και χορηγικών συνεργασιών.

Τον Φεβρουάριο του 2020 ο επίτροπος της NBA, Άνταμ Σίλβερ, εκτίμησε ότι η επιδείνωση των εμπορικών σχέσεων θα μπορούσε να κοστίσει στη λίγκα εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, πιθανότατα κάτω από τα 400 εκατομμύρια. Εκτίμηση που δημοσιοποιήθηκε αργότερα από το ESPN υπολόγισε την καθαρή αρνητική επίπτωση για την περίοδο 2019-2020 σε περίπου 200 εκατομμύρια δολάρια.

Τι κοστίζει η έξοδος από την αγορά

Οι κίνδυνοι δεν εξαντλούνται στην παραμονή μιας εταιρείας ή διοργάνωσης στην κινεζική αγορά. Βαρύ οικονομικό τίμημα μπορεί να έχει και η αποχώρηση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η WTA, η επαγγελματική ομοσπονδία γυναικείου τένις, που τον Δεκέμβριο του 2021 ανέστειλε τα τουρνουά της στην Κίνα. Αιτία ήταν οι ανησυχίες για την ασφάλεια της τενίστριας Πενγκ Σουάι, έπειτα από τις καταγγελίες της για σεξουαλική επίθεση από πρώην υψηλόβαθμο Κινέζο αξιωματούχο.

Η απόφαση άγγιξε αγορά που το 2019 φιλοξένησε εννέα διοργανώσεις, με χρηματικά έπαθλα συνολικού ύψους 30,4 εκατομμυρίων δολαρίων. Τον Απρίλιο του 2023 η WTA ανακοίνωσε ότι επιστρέφει στην Κίνα, επισημαίνοντας το σημαντικό κόστος που είχε η παρατεταμένη απουσία της.

Η Κίνα παραμένει αγορά τεράστιας οικονομικής σημασίας, αλλά τα έσοδα που συνδέονται με αυτήν δεν είναι ποτέ απολύτως εξασφαλισμένα. Για αθλητές, εταιρείες και διεθνείς διοργανώσεις, το διακύβευμα είναι η διατήρηση της εμπορικής παρουσίας, με παράλληλο υπολογισμό των πολιτικών, κοινωνικών και κινδύνων φήμης.

Στον σύγχρονο παγκόσμιο αθλητισμό μια εμπορική συμφωνία μπορεί να αξίζει εκατοντάδες εκατομμύρια, όμως μια δημόσια αντιπαράθεση μπορεί να αποδειχθεί εξίσου καθοριστική με μια οικονομική κρίση. Για τον λόγο αυτό η κινεζική αγορά μένει ταυτόχρονα ευκαιρία που δύσκολα αγνοείται και επιχειρηματικός κίνδυνος που δεν υποτιμάται.

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow