Η προοπτική συνεργασίας της Euroleague με το NBA για μια νέα ευρωπαϊκή διοργάνωση δεν έχει κλείσει. Οι 13 σύλλογοι που ελέγχουν τη μεγαλύτερη διασυλλογική διοργάνωση μπάσκετ της ηπείρου βάζουν, όμως, σαφείς όρους: να μετάσχουν όλοι στο νέο σχήμα, να κρατήσουν ουσιαστικό ρόλο στη λήψη αποφάσεων και να περιοριστούν αισθητά τα ποσά που ζητά η αμερικανική λίγκα για την είσοδο στο προτεινόμενο πρωτάθλημα.
Σε συνέντευξη στο ισπανικό πρακτορείο EFE, ο διευθύνων σύμβουλος της Euroleague, Τσους Μπουένο, δηλώνει ότι οι ευρωπαϊκοί σύλλογοι δεν απορρίπτουν το ενδεχόμενο συνεργασίας με το NBA. Δεν είναι, όμως, διατεθειμένοι να εγκαταλείψουν ένα επιχειρηματικό μοντέλο που έχουν χτίσει επί 26 χρόνια, αν δεν εξασφαλίσουν τον έλεγχο και την οικονομική βιωσιμότητα της επόμενης ημέρας.
«Οι σύλλογοι είναι ανοιχτοί να συμμετάσχουν, αλλά θέλουν να μπουν όλοι», λέει. Προσθέτει ότι κάθε συμφωνία θα πρέπει να προβλέπει τη συμμετοχή των σημερινών ιδιοκτητών της EuroLeague και να ανοίξει ξανά τη συζήτηση για τις οικονομικές απαιτήσεις.
Η τοποθέτηση αφορά άμεσα τον Ολυμπιακό και τον Παναθηναϊκό, που βρίσκονται ανάμεσα στους 13 μετόχους, μαζί με τις Αναντολού Εφές, Μπασκόνια, ΤΣΣΚΑ Μόσχας, Αρμάνι Μιλάνο, Μπαρτσελόνα, Μπάγερν Μονάχου, Φενέρμπαχτσε, Βιλερμπάν, Μακάμπι Τελ Αβίβ, Ρεάλ Μαδρίτης και Ζαλγκίρις Κάουνας. Οι δύο ελληνικές ομάδες μετέχουν έτσι στις αποφάσεις για το επιχειρηματικό και αγωνιστικό μέλλον του ευρωπαϊκού μπάσκετ.
Πληροφορίες που έφερε στη δημοσιότητα το EFE αναφέρουν ότι οι 13 μέτοχοι απέρριψαν στις αρχές Οκτωβρίου την πρώτη πρόταση του NBA. Εκείνη προέβλεπε διάθεση άνω των 500 εκατομμυρίων ευρώ προς κατανομή μεταξύ των συλλόγων, απαιτούσε όμως επένδυση 440 εκατομμυρίων ευρώ από κάθε ομάδα που θα ήθελε να μπει στο νέο εγχείρημα.
Το ύψος της απαιτούμενης επένδυσης συγκαταλέγεται στα βασικά εμπόδια των διαπραγματεύσεων. Ο Μπουένο, με θητεία 12 ετών ως αντιπρόεδρος του NBA για την Ευρώπη, την Αφρική και τη Μέση Ανατολή, αναγνωρίζει την εμπορική τεχνογνωσία της αμερικανικής λίγκας. Αντιτείνει, πάντως, ότι και η EuroLeague κρατά κάτι εξίσου βαρύνον: ισχυρές ομάδες, οργανωμένες διοικητικές δομές και πιστούς φιλάθλους σε διαφορετικές αγορές της Ευρώπης.
Κατά την εκτίμησή του, μια συνεργασία θα μπορούσε να επιταχύνει την ανάπτυξη της διοργάνωσης. Το NBA, εξηγεί, έχει μεγάλη πείρα στο μάρκετινγκ, στο χτίσιμο εμπορικής αξίας και στην παγκόσμια αξιοποίηση των αθλητικών προϊόντων. Παραδέχεται, όμως, ότι θα ήταν προτιμότερο οι δύο πλευρές να είχαν ανοίξει τις συζητήσεις πριν διαμορφωθούν δύο διαφορετικά επιχειρηματικά μοντέλα, εξέλιξη που κάνει σήμερα δυσκολότερη τη συμφωνία.
Παρά την απόρριψη της πρώτης αμερικανικής πρότασης, οι μέτοχοι της EuroLeague προχώρησαν σε δικό τους σχεδιασμό και ενέκριναν τη μετατροπή των υφιστάμενων αδειών συμμετοχής σε καθεστώς franchise. Παράλληλα, όπως προκύπτει από τη συνέντευξη, προωθείται διεύρυνση της διοργάνωσης από 20 σε 24 ομάδες, με στόχο ένα σταθερότερο και εμπορικά ισχυρότερο πρωτάθλημα.
«Εάν υπάρξουν άλλες προτάσεις από το NBA, οι γραμμές επικοινωνίας παραμένουν ανοιχτές, αλλά εμείς θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε πάνω στο μοντέλο της EuroLeague», σημειώνει ο Μπουένο.
Ο αναπληρωτής κομισάριος του NBA, Μαρκ Τέιτουμ, έχει υποστηρίξει ότι το επιχειρηματικό μοντέλο του NBA Europe θα μπορούσε να φέρει στους συλλόγους τριπλάσιες διανομές χρημάτων σε σχέση με το δεκαετές σχέδιο της Euroleague. Το σχέδιο αυτό προβλέπει συνολικές διανομές 3,4 δισεκατομμυρίων ευρώ προς τους μετόχους, από τις οποίες 2,2 δισεκατομμύρια θα προέλθουν από έσοδα και 1,2 δισεκατομμύρια από τις εισφορές νέων franchises.
Ο Μπουένο αμφισβητεί τη σύγκριση. Δεν αρκεί, επισημαίνει, να εξετάζονται τα έσοδα που υπόσχεται μια διοργάνωση. Πρέπει να συνυπολογίζεται και το αρχικό κεφάλαιο που καλούνται να καταβάλουν οι σύλλογοι. Φέρνει παράδειγμα: αν μια ομάδα επενδύσει 500 εκατομμύρια ευρώ για να συμμετάσχει στο NBA Europe και εισπράξει 240 εκατομμύρια μέσα σε μία δεκαετία, το καθαρό χρηματικό αποτέλεσμα από αυτές τις ροές μένει αρνητικό κατά 260 εκατομμύρια ευρώ. Στο προτεινόμενο μοντέλο της Euroleague, αντίθετα, οι σημερινοί μέτοχοι δεν θα χρειαστεί να πληρώσουν αντίστοιχο αρχικό τίμημα συμμετοχής.
Πέρα από τα οικονομικά, κεντρικό ζήτημα μένει και η διακυβέρνηση της νέας διοργάνωσης. Ο επικεφαλής της Euroleague τονίζει ότι οι σύλλογοι δεν πρόκειται να παραχωρήσουν τον έλεγχο σε εξωτερικό οργανισμό, καθώς έχουν επενδύσει επί δεκαετίες για να δημιουργήσουν το σημερινό προϊόν. Ο ίδιος αναφέρει ότι το κοινό της Euroleague φτάνει πλέον τα 94 εκατομμύρια φιλάθλους, μέγεθος που προσθέτει σημαντική εμπορική αξία στο πρωτάθλημα.
Προειδοποιεί ταυτόχρονα ότι μια νέα διοργάνωση χωρίς όλους τους ενδιαφερόμενους συλλόγους μπορεί να οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερο κατακερματισμό του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Αποκαλύπτει ότι εκπρόσωποι ομάδων έχουν ήδη διαμηνύσει πως, αν κλείσει συμφωνία με το NBA από την οποία θα μείνουν εκτός, θα εξετάσουν τη δημιουργία δικής τους διοργάνωσης.
Το οικονομικό σχέδιο της Euroleague προβλέπει άνοδο της αποτίμησης τόσο των συλλόγων όσο και της ίδιας της διοργάνωσης. Σύμφωνα με τις προβλέψεις της διοίκησης, η συνολική αξία των ομάδων που διαθέτουν σήμερα άδειες μπορεί να τριπλασιαστεί μέσα σε δέκα χρόνια, από 1,8 σε 5,4 δισεκατομμύρια ευρώ. Μεγαλύτερη εμφανίζεται η προβλεπόμενη άνοδος της αξίας της ίδιας της Euroleague, από 1,4 σε 7,98 δισεκατομμύρια ευρώ, δηλαδή περίπου 5,7 φορές.
Οι αριθμοί αυτοί είναι επιχειρηματικές προβλέψεις, όχι εξασφαλισμένα οικονομικά αποτελέσματα. Το αν θα επιτευχθούν εξαρτάται από την ανάπτυξη των εμπορικών εσόδων, την προσέλκυση νέων επενδυτών, την αξιοποίηση των γηπέδων και τη βελτίωση της οικονομικής λειτουργίας των συλλόγων.
Σήμερα, κατά τον Μπουένο, οικονομικά βιώσιμο θεωρείται μόλις το 40% των ομάδων της Euroleague. Η διοίκηση θέτει στόχο να γίνουν βιώσιμοι όλοι οι σύλλογοι μέσα στην επόμενη δεκαετία. Για να φτάσει εκεί, προβλέπει παρεμβάσεις στην εμπορική αξιοποίηση των γηπέδων, στην αύξηση των εσόδων και στην αναμόρφωση των κανόνων οικονομικού fair play.
Ο διευθύνων σύμβουλος σημειώνει ότι το νέο σύστημα πρέπει να αφήνει τους οικονομικά ισχυρότερους συλλόγους να συνεχίσουν τις επενδύσεις, χωρίς ανεξέλεγκτη αύξηση των δαπανών και χωρίς να υπονομεύεται η βιωσιμότητα των υπολοίπων. Αναγνωρίζει επίσης ότι οι διαφορετικοί φορολογικοί συντελεστές στις χώρες όπου εδρεύουν οι ομάδες δημιουργούν ανισότητες που δεν μπορούν να εξαλειφθούν πλήρως.
Για τον Ολυμπιακό και τον Παναθηναϊκό οι εξελίξεις έχουν στρατηγική σημασία. Οι δύο ελληνικοί σύλλογοι δεν καλούνται μόνο να επιλέξουν σε ποια διοργάνωση θα αγωνίζονται τα επόμενα χρόνια, αλλά και ποιο μοντέλο ιδιοκτησίας, χρηματοδότησης και εμπορικής ανάπτυξης εξυπηρετεί καλύτερα τα συμφέροντά τους. Στις κρίσιμες παραμέτρους περιλαμβάνονται το ενδεχόμενο αρχικής επένδυσης εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, η διατήρηση των δικαιωμάτων των σημερινών μετόχων και η συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων.
Η αντιπαράθεση Euroleague και NBA Europe διαμορφώνεται σε μία από τις σημαντικότερες επιχειρηματικές αναμετρήσεις στην ιστορία του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Το ερώτημα δεν περιορίζεται στο αν το NBA θα δημιουργήσει νέα διοργάνωση στην Ευρώπη. Αφορά και το με ποιους συλλόγους, με ποιο κόστος και με ποιον να μένει ο τελικός έλεγχος.
Η θέση της Euroleague είναι ότι η συνεργασία παραμένει πιθανή, όχι όμως με όρους που θα υποχρεώνουν τους ιστορικούς ευρωπαϊκούς συλλόγους να καταβάλουν εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ για να συμμετάσχουν σε ένα προϊόν στη δημιουργία του οποίου οι ίδιοι συνέβαλαν καθοριστικά.

































