Δέκα πολιτείες κλειδιά στην αναμέτρηση των ενδιάμεσων εκλογών

Οι ενδιάμεσες εκλογές στις Ηνωμένες Πολιτείες συγκεντρώνουν την προσοχή διεθνώς, καθώς η έκβασή τους λειτουργεί ως δείκτης για την επιθετική και συχνά αντιφατική πολιτική του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.

Οι Δημοκρατικοί δεν είχαν καταφέρει να συνέλθουν μετά τη διακυβέρνηση Μπάιντεν και την ήττα της Χάρις στις προεδρικές του 2024. Τώρα, όμως, διεκδικούν με σοβαρές πιθανότητες την πλειοψηφία στη Βουλή των Αντιπροσώπων και ενδεχομένως και στη Γερουσία.

Οι δεσμεύσεις του Τραμπ ότι θα βελτιώσει την αμερικανική οικονομία προς όφελος της (λευκής) εργατικής τάξης και ότι θα τερματίσει τους δαπανηρούς πολέμους διαψεύστηκαν ηχηρά. Την ίδια στιγμή, ο ίδιος, η οικογένειά του και οι φίλοι του έχουν αποκομίσει μεγάλα ποσά, αξιοποιώντας τους κρατικούς μηχανισμούς.

Η εκστρατεία που άνοιξε κατά προσφύγων και μεταναστών, αλλά και κατά Αμερικανών πολιτών με μεταναστευτικό προφίλ, σε πολλές περιπτώσεις στράφηκε εναντίον του. Σε σειρά πολιτειών συνάντησε αντίσταση και, ύστερα από μαζικές κινητοποιήσεις, η «μισητή» ICE υποχρεώθηκε να υποχωρήσει.

Η αντιφατική δασμολογική πολιτική του και η κήρυξη πολέμου στο Ιράν έχουν ρίξει τη δημοτικότητά του σε ιστορικό χαμηλό στο εσωτερικό και έχουν τροφοδοτήσει πρωτοφανή δυσπιστία προς τις ΗΠΑ στο εξωτερικό.

Ο Τραμπ επιχειρεί να καθορίσει την έκβαση

Για να επηρεάσει το αποτέλεσμα, ο Τραμπ έχει προσφύγει σε πρωτοφανείς τακτικές. Μέσω των ομοσπονδιακών υπηρεσιών που ελέγχει επιχείρησε να αποκλείσει ψηφοφόρους τους οποίους ο ίδιος θεωρεί ότι δεν δικαιούνται την αμερικανική υπηκοότητα, παρεμβαίνοντας σε ζητήματα που ανήκουν στις αρμοδιότητες των πολιτειών.

Όσο πλησιάζει η κρίσιμη ημέρα, επιχειρεί να αποκλείσει και υποψηφίους, καταλογίζοντας στους Δημοκρατικούς απόπειρα νοθείας. Οι κινήσεις αυτές ανησυχούν αναλυτές ότι ενδέχεται να αμφισβητήσει το αποτέλεσμα αν δεν τον ευνοεί, όπως έχει πράξει και στο παρελθόν.

Την προεκλογική εκστρατεία των Ρεπουμπλικανών υποψηφίων την έχει αναλάβει ο ίδιος ο Τραμπ.

Το διάστημα αυτό σημαδεύτηκε από ρατσιστικές και ισλαμοφοβικές επιθέσεις σε υποψηφίους που βρίσκονται στα αριστερά των Δημοκρατικών, από απροκάλυπτη απόπειρα εξαγοράς ψήφων (σ.σ. υποσχέθηκε 5.000 δολάρια σε κάθε Αμερικανό εάν επικρατήσουν οι Ρεπουμπλικανοί) και από τη μετατροπή της κούρσας σε προσωπικό στοίχημα, ακόμη κι αν έτσι μεγαλώνει ο κίνδυνος για τον ίδιο την επόμενη ημέρα.

Δημοσκοπικό προβάδισμα των Δημοκρατικών

Οι δημοσκοπήσεις έως τώρα δίνουν προβάδισμα στους Δημοκρατικούς. Τα προγνωστικά, όμως, στις αμερικανικές εκλογές, και όχι μόνο σε αυτές, έχουν διαψευστεί πολλές φορές. Βέβαιο είναι ότι η αναμέτρηση διεξάγεται σε κλίμα έντονης πόλωσης, σε περίοδο κρίσης της αμερικανικής ηγεμονίας.

Ακόμη και αν ο Τραμπ ηττηθεί, αυτό δεν σημαίνει ότι θα εγκαταλείψει τις αμφιλεγόμενες πολιτικές του. Το πιθανότερο είναι να συμβεί το αντίθετο. Το αποτέλεσμα, πάντως, μπορεί να ενισχύσει την αμφισβήτηση τόσο της κυβερνητικής πολιτικής όσο και του κατεστημένου των Δημοκρατικών, αφού τα πρόσωπα που ξεχωρίζουν σε αυτή την αναμέτρηση προέρχονται από την αριστερή πτέρυγα του κόμματος.

Για να αποσπάσουν από τους Ρεπουμπλικανούς τον έλεγχο της Γερουσίας των ΗΠΑ, οι Δημοκρατικοί χρειάζονται καθαρή αύξηση τουλάχιστον τεσσάρων εδρών στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου. Η μάχη για τη Βουλή των Αντιπροσώπων θεωρείται ευκολότερη για τους «μπλε». Ακόμη κι αν εξασφαλίσουν πλειοψηφία και στα δύο σώματα του Κογκρέσου, ο πρόεδρος διατηρεί το δικαίωμα βέτο και τις εκτελεστικές του αρμοδιότητες.

Στη Γερουσία οι Ρεπουμπλικανοί διαθέτουν σήμερα 53 έδρες έναντι 47 των Δημοκρατικών. Δέκα πολιτείες έχουν ρόλο «κλειδί», σύμφωνα με το Al Jazeera, γιατί η αναμέτρηση σε αυτές έχει χαρακτήρα ντέρμπι.

Μίσιγκαν

Ο Αμπντούλ ελ Σαγιέντ, μουσουλμάνος γιατρός αιγυπτιακής καταγωγής, επικράτησε στις προκριματικές των Δημοκρατικών έναντι της Χέιλι Στίβενς, εκπροσώπου του κομματικού κατεστημένου, που είχε την οικονομική στήριξη του ισραηλινού λόμπι.

Με προοδευτική ατζέντα, ο Σαγιέντ θα μπορούσε να θεωρηθεί το πρόσωπο αυτών των εκλογών. Ο Τραμπ δεν παύει να τον στοχοποιεί ως τζιχαντιστή και τρομοκράτη και να ειρωνεύεται το όνομα και την καταγωγή του.

Τέξας

Κανένας Δημοκρατικός δεν έχει κερδίσει το Τέξας από το 1994, όμως ο Τζέιμς Ταλαρίκο μπορεί να ανατρέψει το σερί. Απέναντί του βρίσκεται ο Πάξτον, ο οποίος βαρύνεται με σκάνδαλα και στηρίζεται από τον Μασκ, που έχει διαθέσει 158 εκατ. δολάρια για την ενίσχυση της υποψηφιότητάς του.

Ηχητικό που διέρρευσε έδειξε ρήγμα στις σχέσεις Τραμπ και Πάξτον. Ο δεύτερος δήλωσε κατ' ιδίαν σε δωρητές ότι η εκδήλωση του προέδρου ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών έβλαψε την προεκλογική του εκστρατεία.

Αλάσκα

Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Νταν Σάλιβαν διεκδικεί επανεκλογή απέναντι στη Μαίρη Πελτόλα, Δημοκρατική και πρώην μέλος της Βουλής των Αντιπροσώπων, καθώς και σε ανεξάρτητο υποψήφιο με το ίδιο ονοματεπώνυμο.

Η συνωνυμία έδωσε στον Τραμπ την αφορμή να ζητήσει έρευνα και να κατηγορήσει τους Δημοκρατικούς για νοθεία, με το επιχείρημα ότι «φύτεψαν» τον δεύτερο Σάλιβαν ώστε να αφαιρέσουν ψήφους από τον Ρεπουμπλικανό υποψήφιο.

Το 2024 ο Τραμπ είχε κερδίσει την Αλάσκα με διαφορά 13 ποσοστιαίων μονάδων. Πρόσφατες δημοσκοπήσεις, όμως, δείχνουν την Πελτόλα να προηγείται οριακά του Σάλιβαν.

Αϊόβα

Η Αϊόβα ήταν προπύργιο των Ρεπουμπλικανών στις πρόσφατες εκλογές και ο Τραμπ την κέρδισε το 2024 με διαφορά 13 μονάδων. Η πτώση της δημοτικότητάς του, οι εμπορικοί δασμοί και ο πόλεμος με το Ιράν έχουν ωστόσο φέρει τους Ρεπουμπλικανούς σε άμυνα στην πολιτεία.

Η αγροτική οικονομία έχει πληγεί σοβαρά από τους εμπορικούς δασμούς, καθώς και από την άνοδο του κόστους καυσίμων και λιπασμάτων, συνέπεια της ανεπαρκούς τροφοδοσίας με πετρέλαιο στη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν.

Στην κούρσα βρίσκονται ο Τζος Τούρεκ και η Άσλεϊ Χίνσον.

Η απόφαση της Ρεπουμπλικανής γερουσιαστή των ΗΠΑ Τζόνι Έρνστ να μην διεκδικήσει επανεκλογή άφησε ανοιχτό το πεδίο. Αντιμέτωποι είναι η Ρεπουμπλικανή βουλευτίνα των ΗΠΑ Άσλεϊ Χίνσον και ο Δημοκρατικός βουλευτής της πολιτείας Τζος Τούρεκ, δύο φορές χρυσός παραολυμπιονίκης.

Κάνσας

Από το 1932 το Κάνσας δεν έχει εκλέξει Δημοκρατικό στη Γερουσία. Η αύξηση του κόστους στον αγροτικό τομέα, η αντίθεση στα αυστηρά μέτρα του Τραμπ για τη μετανάστευση και η δυσαρέσκεια για τον πόλεμο στο Ιράν έχουν καταστήσει την αναμέτρηση απροσδόκητα αμφίρροπη.

Το 2024 ο Τραμπ επικράτησε στην πολιτεία με διαφορά 16 ποσοστιαίων μονάδων.

Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Ρότζερ Μάρσαλ έχει απέναντί του τον Δημοκρατικό Άνταμ Χάμιλτον, ιδρυτή και ποιμένα μεγάλης Μεθοδιστικής εκκλησίας (megachurch).

Η αναμέτρηση έχει τραβήξει το ενδιαφέρον της ηγεσίας των Ρεπουμπλικανών. Τόσο ο Τραμπ όσο και ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς πραγματοποιούν προεκλογικές εκστρατείες στην πολιτεία.

Μέιν

Το Μέιν είναι από τις σημαντικότερες ευκαιρίες των Δημοκρατικών να κερδίσουν έδρα στη Γερουσία. Η Ρεπουμπλικανή γερουσιαστής Σούζαν Κόλινς δίνει αμφίρροπη μάχη επανεκλογής σε πολιτεία που το 2024 ψήφισε κατά του Ντόναλντ Τραμπ.

Απέναντι στην Κόλινς βρίσκεται ο Δημοκρατικός Τρόι Τζάκσον, πρώην πρόεδρος της Γερουσίας του Μέιν. Εισήλθε στην κούρσα τον Ιούλιο, αφού ο αρχικός υποψήφιος του κόμματος, Γκράχαμ Πλάτνερ, αποσύρθηκε έπειτα από καταγγελίες για σεξουαλική επίθεση, τις οποίες ο ίδιος αρνήθηκε.

Η Κόλινς επιχείρησε να αποστασιοποιηθεί από τον Τραμπ. Σε τηλεοπτική αναμέτρηση νωρίτερα αυτόν τον μήνα παραδέχθηκε ότι δεν ήταν η αγαπημένη γερουσιαστής του προέδρου και ότι εκείνος δεν θα πραγματοποιούσε προεκλογική εκστρατεία στο Μέιν.

Βόρεια Καρολίνα

Οι Ρεπουμπλικανοί δείχνουν να έχουν εγκαταλείψει τη Βόρεια Καρολίνα, και ο ίδιος ο Τραμπ έχει αφήσει να εννοηθεί ότι θα επικρατήσουν οι Δημοκρατικοί. Σε προεκλογική συγκέντρωση την περασμένη εβδομάδα στο Γκρίνβιλ δήλωσε στους υποστηρικτές του ότι είναι «τρελό» το γεγονός πως ο πρώην κυβερνήτης Ρόι Κούπερ, Δημοκρατικός, πρόκειται να γίνει ο επόμενος γερουσιαστής τους.

Οχάιο

Ο Δημοκρατικός Sherrod Brown, με μακροχρόνιους δεσμούς με εργατικά συνδικάτα και κοινότητες της εργατικής τάξης, επιδιώκει να ξανακερδίσει τους ψηφοφόρους σε αυτή την πολιτεία της βιομηχανικής ζώνης «Rust Belt».

Ο Brown έχει απέναντί του τον Ρεπουμπλικανό Jon Husted, ο οποίος διορίστηκε στη Γερουσία για να αντικαταστήσει τον νυν αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, JD Vance, όταν ο τελευταίος αποχώρησε από τη Γερουσία για να μεταβεί στον Λευκό Οίκο.

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν προβάδισμα του Brown.

Τζόρτζια

Η Τζόρτζια θεωρήθηκε αρχικά βασική ευκαιρία των Ρεπουμπλικανών για την κατάκτηση έδρας στη Γερουσία, μετά τη νίκη του Τραμπ στην πολιτεία το 2024 με διαφορά 2 ποσοστιαίων μονάδων. Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής Μάικ Κόλινς, όμως, δυσκολεύεται να κερδίσει έδαφος έναντι του Δημοκρατικού γερουσιαστή Τζον Όσοφ, πιθανού υποψηφίου για την προεδρία το 2028.

Οι δημοσκοπήσεις δίνουν σταθερά προβάδισμα στον Όσοφ, ενώ οι Δημοκρατικοί προηγούνται οριακά των Ρεπουμπλικανών.

Νιου Χάμσαϊρ

Στο Νιου Χάμσαϊρ οι Δημοκρατικοί υπερασπίζονται κενή έδρα στη Γερουσία, μετά την ανακοίνωση αποχώρησης της γερουσιαστή Τζιν Σαχίν. Η εξέλιξη δίνει στους Ρεπουμπλικανούς την ευκαιρία να διεκδικήσουν την έδρα σε πολιτεία που η Κάμαλα Χάρις κέρδισε το 2024 με διαφορά σχεδόν τριών ποσοστιαίων μονάδων.

Ο Δημοκρατικός βουλευτής Κρις Πάπας αντιμετωπίζει τον πρώην Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή Τζον Σουνουνού, ο οποίος επιδιώκει την επιστροφή του στην Ουάσιγκτον, σχεδόν δύο δεκαετίες αφότου έχασε την έδρα του από τη Σαχίν το 2008.

Οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις δείχνουν σταθερά τον Πάπας να προηγείται του Σουνουνού με διαφορά πέντε έως οκτώ ποσοστιαίων μονάδων.