ΕΕ και Καναδάς συμφώνησαν στο Μόντρεαλ για κρίσιμα ορυκτά και LNG

Ευρωπαϊκή Ένωση και Καναδάς υπέγραψαν στο Μόντρεαλ συμφωνία που επιβεβαιώνει τη στενότερη συνεργασία τους, μέσα σε κλίμα γεωπολιτικής αστάθειας. Το κείμενο δεν περιέχει τον όρο «συνδεδεμένο μέλος» για τον Καναδά, διατύπωση που είχε προκαλέσει αντιδράσεις. Αποτυπώνει, πάντως, στρατηγική σύμπραξη και βαθύτερη σχέση ανάμεσα στις δύο πλευρές.

Η συμφωνία περιλαμβάνει πλαίσιο για την επένδυση περισσότερων ευρωπαϊκών κεφαλαίων σε καναδικά κρίσιμα ορυκτά, ως μέρος ευρύτερης συμφωνίας που ενισχύει το εμπόριο πρώτων υλών. Προβλέπει, παράλληλα, συνεργασία για την εξαγωγή καναδικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στην Ευρώπη.

Η κοινή δήλωση των δύο πλευρών

Με την ολοκλήρωση της συνόδου, οι δύο πλευρές εξέδωσαν κοινή δήλωση με τίτλο «Ο Καναδάς και η Ευρωπαϊκή Ένωση Χτίζουν μαζί μια Συμμαχία για το Μέλλον».

Σε αυτήν υπογραμμίζεται ότι ΕΕ και Καναδάς συνδέονται ήδη με μία από τις πλέον επιτυχημένες συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο. Η συνεργασία τους, προσθέτουν, εκτείνεται σε πολλούς τομείς, ανάμεσά τους η ασφάλεια, η άμυνα, η βιώσιμη ανάπτυξη και οι επαφές μεταξύ πολιτών.

Αναφέρουν ακόμη ότι ο κόσμος αλλάζει με ταχείς ρυθμούς. Γεωπολιτικές εντάσεις, κατακερματισμός της οικονομίας, κλιματική αλλαγή, τεχνολογικός μετασχηματισμός και εντονότερος ανταγωνισμός για την ενέργεια, τους πόρους και τις στρατηγικές τεχνολογίες αναδιατάσσουν το διεθνές σκηνικό. Σε αυτό το περιβάλλον, Καναδάς και ΕΕ οικοδομούν σχέση βαθύτερη, πιο ολοκληρωμένη και στρατηγικά ευθυγραμμισμένη.

Ευρωπαϊκά κεφάλαια για κρίσιμα ορυκτά

Η ΕΕ επιβεβαίωσε ότι ολοκληρώθηκαν με επιτυχία διαπραγματεύσεις οι οποίες θα διευκολύνουν ευρωπαϊκές επενδύσεις σε κρίσιμους καναδικούς πόρους, με έμφαση στις κρίσιμες πρώτες ύλες. Η χρηματοδότηση θα περάσει από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, τον χρηματοδοτικό βραχίονα της Ένωσης.

Οι δύο πλευρές θα εκπονήσουν επίσης μακροπρόθεσμη μελέτη σκοπιμότητας για την εξαγωγή καναδικού LNG προς την Ευρώπη. Άμεση εξαγωγή δεν είναι εφικτή. Ο Καναδάς διαθέτει πλούσια αποθέματα φυσικού αερίου, δεν έχει όμως σήμερα τις υποδομές που απαιτούνται για την υγροποίηση και την εξαγωγή από την ανατολική ακτή.

Στην κοινή δήλωση αναφέρεται ότι θα επιταχύνουν τη συνεργασία τους για τη στήριξη επενδύσεων σε έργα κρίσιμων πρώτων υλών, τόσο στον Καναδά όσο και στην ΕΕ. Η κάλυψη αφορά ολόκληρη την αλυσίδα αξίας, από την εξόρυξη, την επεξεργασία και τη διύλιση έως την κατασκευή και την ανακύκλωση.

Δηλώνουν επίσης ότι θα εξετάσουν ευκαιρίες συνεργασίας σε έργα πρώτων υλών σε τρίτες χώρες, όσα έχουν χαρακτηριστεί έργα κοινού ενδιαφέροντος.

Σημειώνουν ότι η συνεργασία αποβλέπει σε ακόμη στενότερη σχέση. Το πεδίο της καλύπτει επίσης την ασφάλεια, το εμπόριο, την τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη, την πολιτική ανταγωνισμού, τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και τις πολιτιστικές ανταλλαγές.

Τι συμφωνήθηκε στο Μόντρεαλ

Στα σημεία που κλείστηκαν στη σύνοδο του Μόντρεαλ περιλαμβάνονται τα παρακάτω.

• Ολοκληρώθηκαν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις για Συμφωνία Ψηφιακού Εμπορίου (Digital Trade Agreement, DTA), που θα συμπληρώσει τη CETA και θα καθιερώσει σύγχρονο πλαίσιο για το ψηφιακό εμπόριο Καναδά και ΕΕ. Η συμφωνία αυτή θα ενισχύσει τη νομική βεβαιότητα και την προβλεψιμότητα, θα διευκολύνει τις διασυνοριακές ροές δεδομένων και θα αυξήσει την εμπιστοσύνη επιχειρήσεων και καταναλωτών στην ψηφιακή οικονομία.
• Ο Καναδάς και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων ολοκλήρωσαν διαπραγματεύσεις για συμφωνία που διευκολύνει ευρωπαϊκές επενδύσεις σε κρίσιμους πόρους του Καναδά, ιδίως σε κρίσιμες πρώτες ύλες.
• Έκλεισαν οι διαπραγματεύσεις για Συμφωνία Ανταγωνισμού «δεύτερης γενιάς». Ενισχύει τη συνεργασία των αρχών ανταγωνισμού, ώστε να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικότερα οι αντιανταγωνιστικές πρακτικές και να προωθείται πιο ανοιχτή, καινοτόμος και ανταγωνιστική αγορά για επιχειρήσεις και καταναλωτές.
• Χαιρετίζεται η συμμετοχή του Καναδά στην Ευρωπαϊκή Κοινή Επιχείρηση για την Υπολογιστική Υψηλών Επιδόσεων (EuroHPC JU). Με αυτήν ενισχύονται οι δεσμοί μεταξύ των υπερυπολογιστικών πόρων και ανοίγει δρόμος για στενότερη ενοποίηση των οικοσυστημάτων καινοτομίας στην τεχνητή νοημοσύνη.
• Χαιρετίζεται η πρόθεση του Καναδά να συμμετάσχει στο δάνειο στήριξης της Ουκρανίας (Ukraine Support Loan).
• Συμφωνήθηκε Ρύθμιση Συνεργασίας (Working Arrangement) μεταξύ του Frontex και της Υπηρεσίας Συνοριακών Υπηρεσιών του Καναδά. Θεσπίζει διευρυμένο πλαίσιο επιχειρησιακής συνεργασίας για την ασφάλεια των συνόρων.
• Εγκαινιάζονται νέοι στοχευμένοι διάλογοι για την Αρκτική, τη χειραγώγηση πληροφοριών και τις παρεμβάσεις από το εξωτερικό, την κλιματική ασφάλεια και τις μεταφορές.

Η ανάρτηση του Κόστα

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, αναφέρθηκε στη συμφωνία με ανάρτηση στο Χ, στις 30 Οκτωβρίου 2026.

Έγραψε ότι στη σύνοδο κορυφής ΕΕ-Καναδά «γράψαμε ιστορία» και ότι δεσμεύτηκαν να οικοδομήσουν συμμαχία για το μέλλον. Συμφώνησαν, σύμφωνα με τον ίδιο, σε ολοένα στενότερη σχέση, που περιλαμβάνει τα πάντα εκτός από την πλήρη ένταξη στην ΕΕ. Θα εδραιώσουν την κοινή ευημερία, θα ενισχύσουν την ασφάλεια και θα δώσουν νέα διάσταση στην πολιτική συνεργασία.

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow