Από την εποχή του ΔαÏβίνου το "δÎντÏο της ζωής" είναι η κατ’ εξοχήν εικόνα που υποτίθεται ότι αντικατοπτÏίζει καλÏτεÏα από κάθε άλλη την πολυπλοκότητα της εξÎλιξης στη Γη, όμως νÎα στοιχεία ÎÏχονται σιγά-σιγά να ανατÏÎψουν αυτή την αντίληψη, δείχνοντας ότι η Ζωή είναι πεÏισσότεÏος Îνας "ιστός" ή Îνα "μωσαϊκό" παÏά Îνα "δÎντÏο". Μια νÎα ανακάλυψη ενός Îλληνα επιστήμονα στις ΗΠΑ, ότι τα γονίδια "πηδάνε" μαζικά και απευθείας από το Îνα είδος μÏκητα στο άλλο, χωÏίς να μεσολαβήσουν ενδιάμεσα εξελικτικά στάδια και βαθμιαίες "διακλαδώσεις", ενισχÏει τη νÎα εικόνα.
Οι εÏευνητÎÏ‚ του πανεπιστημίου ΒάντεÏμπιλτ του Τενεσί, με επικεφαλής τον βοηθό καθηγητή Αντώνη Ρόκα του τμήματος βιολογικών επιστημών, σε εÏγασία που δημοσίευσαν στο ÎγκÏιτο πεÏιοδικό βιολογίας "Current Biology", ανακάλυψαν ότι, Ï€Ïιν από εκατομμÏÏια χÏόνια, μια ομάδα 23 γονιδίων "πήδηξαν" από το Îνα είδος του μÏκητα της μοÏχλας που βÏίσκεται σε αμυλώδη Ï„Ïόφιμα όπως το ψωμί και η πατάτα, σε Îνα άλλο είδος μÏκητα που ζει στα κόπÏανα των φυτοφάγων ζώων και εξειδικεÏεται στη διάσπαση των φυτικών ινών.
Η ανακάλυψη αποτελεί μεγάλη Îκπληξη, καθώς μÎχÏι σήμεÏα είναι γνωστÎÏ‚ ελάχιστες πεÏιπτώσεις στην Ï€Ïόσφατη εξελικτική ιστοÏία, που Îχουν γίνει Ï„Îτοιες άμεσες μεταβιβάσεις γονιδίων Î¼ÎµÏ„Î±Î¾Ï Ï€Î¿Î»Ïπλοκων κυττάÏων οÏγανισμών όπως τα ζώα, τα φυτά και οι μÏκητες. "Επειδή οι πεÏισσότεÏοι άνθÏωποι δεν πίστευαν ότι τόσο μεγάλες ομάδες γονιδίων μποÏοÏν να μεταφεÏθοÏν οÏιζόντια, δεν Îχουν ψάξει για αυτÎÏ‚ και δεν τις Îχουν βÏει", δήλωσε ο Ρόκας.
Η ομάδα του Îλληνα εÏευνητή συνÎκÏινε λεπτομεÏÏŽÏ‚ τα πλήÏη γονιδιώματα σχεδόν 100 ειδών μυκήτων για να καθοÏίσει τις Î¼ÎµÏ„Î±Î¾Ï Ï„Î¿Ï…Ï‚ εξελικτικÎÏ‚ σχÎσεις. Με τον Ï„Ïόπο αυτό, ανίχνευσε την ομαδική μεταφοÏά των 23 γονιδίων, τα οποία συνεÏγάζονται για την κωδικοποίηση και την παÏαγωγή μιας τοξικής ουσίας που επιτÏÎπει στους μÏκητες να επιτίθενται σε άλλους οÏγανισμοÏÏ‚ ή να αμÏνονται. Ουσίες Ï„Îτοιου είδους αποτελοÏν την πηγή διαφόÏων σημαντικών φαÏμάκων, όπως η πενικιλίνη και οι κυκλοσποÏίνες.
"Οι μÏκητες παÏάγουν μια εντυπωσιακή ποικιλία φαÏμάκων και φυσικών δηλητηÏίων. Η ανακάλυψή μας ότι μια από τις μεγαλÏτεÏες γονιδιακÎÏ‚ ομάδες, που είναι υπεÏθυνη για την παÏαγωγή ενός Ï„Îτοιου δηλητηÏίου, μεταφÎÏθηκε ανÎπαφη Î¼ÎµÏ„Î±Î¾Ï Î±Ï€ÏŒ Îνα είδος μÏκητα σε άλλο, δείχνει ότι οι οÏιζόντιες μεταφοÏÎÏ‚ ολόκληÏων βιολογικών ‘μονοπατιών’ μποÏεί να Îχουν συνεισφÎÏει σημαντικά στη δημιουÏγία αυτής της ποικιλίας", ανÎφεÏε ο Ρόκας.
Η συνηθισμÎνη μεταφοÏά γονιδίων είναι η «κάθετη», από τους γονείς στα παιδιά, η οποία στο Ï€ÎÏασμα του ÎµÎ¾ÎµÎ»Î¹ÎºÏ„Î¹ÎºÎ¿Ï Ï‡Ïόνου συνÎβαλε καθοÏιστικά -με τη βοήθεια των πεÏιοδικών μεταλλάξεων και της φυσικής επιλογής- στο συνεχÎÏ‚ "φοÏντωμα" και στα αλλεπάλληλα "κλαδιά" του "δÎντÏου της ζωής".
Όμως από τη δεκαετία του ΄80, οι επιστήμονες, μÎσα από μελÎτες σε βακτήÏια, στην Ï€Ïοσπάθειά τους να καταλάβουν γιατί οι μικÏοοÏγανισμοί γίνονται ανθεκτικοί στα φάÏμακα, άÏχισαν να αντιλαμβάνονται ότι, παÏάλληλα, η οÏιζόντια μεταφοÏά γονιδίων παίζει το δικό της όχι αμελητÎο Ïόλο στην εξÎλιξη των ειδών. Στην πεÏίπτωση αυτή, Îνας οÏγανισμός δεν δÎχεται γενετικό υλικό μόνο από τους Ï€Ïογόνους τους, αλλά απευθείας από κάθε άλλο γειτονικό οÏγανισμό, ο οποίος συχνά δεν Îχει καμία συγγÎνεια με τον αποδÎκτη των νÎων γονιδίων. Με τον Ï„Ïόπο αυτό, για παÏάδειγμα, αν Îνα βακτήÏιο βÏει Ï„Ïόπο να αντιστÎκεται σε Îνα φάÏμακο, δεν κληÏονομεί απλώς αυτή την ικανότητά του στους απογόνους του, αλλά μποÏεί να τη διασπείÏει γÏήγοÏα σε άλλα μη συγγενικά βακτήÏια, μειώνοντας Îτσι την αποτελεσματικότητα των φαÏμάκων.
ΜÎχÏι τώÏα οι πεÏισσότεÏοι επιστήμονες πιστεÏουν ότι αυτή η οÏιζόντια μεταφοÏά γονιδίων δεν μποÏεί να γίνει σε πιο πολÏπλοκους οÏγανισμοÏÏ‚, όπως τα ζώα και τα φυτά, όμως η ανακάλυψη του Ρόκα ότι είναι δυνατή -και μάλιστα σε μαζικό βαθμό- στους μÏκητες, δείχνει ότι η οÏιζόντια μεταφοÏά αποτελεί σημαντικό παÏάγοντα στο εξελικτικό "παιγνίδι".
Ο Αντώνης Ρόκας αποφοίτησε το 1998 από το τμήμα Βιολογίας του πανεπιστημίου ΚÏήτης και από το 2007 διδάσκει στο πανεπιστήμιο ΒάντεÏμπιλτ, όπου Îχει το δικό του εÏευνητικό εÏγαστήÏιο. Î ÏοηγουμÎνως, Î±Ï†Î¿Ï Ï€Î®Ïε το διδακτοÏικό του από το πανεπιστήμιο του ΕδιμβοÏÏγου , υπήÏξε εÏευνητής στο ΙνστιτοÏτο Broad των πανεπιστημίων ΜΙΤ και ΧάÏβαÏντ.
Πηγή: news247.gr
[attachment=761:darwintreeoflife.gif]
Οι εÏευνητÎÏ‚ του πανεπιστημίου ΒάντεÏμπιλτ του Τενεσί, με επικεφαλής τον βοηθό καθηγητή Αντώνη Ρόκα του τμήματος βιολογικών επιστημών, σε εÏγασία που δημοσίευσαν στο ÎγκÏιτο πεÏιοδικό βιολογίας "Current Biology", ανακάλυψαν ότι, Ï€Ïιν από εκατομμÏÏια χÏόνια, μια ομάδα 23 γονιδίων "πήδηξαν" από το Îνα είδος του μÏκητα της μοÏχλας που βÏίσκεται σε αμυλώδη Ï„Ïόφιμα όπως το ψωμί και η πατάτα, σε Îνα άλλο είδος μÏκητα που ζει στα κόπÏανα των φυτοφάγων ζώων και εξειδικεÏεται στη διάσπαση των φυτικών ινών.
Η ανακάλυψη αποτελεί μεγάλη Îκπληξη, καθώς μÎχÏι σήμεÏα είναι γνωστÎÏ‚ ελάχιστες πεÏιπτώσεις στην Ï€Ïόσφατη εξελικτική ιστοÏία, που Îχουν γίνει Ï„Îτοιες άμεσες μεταβιβάσεις γονιδίων Î¼ÎµÏ„Î±Î¾Ï Ï€Î¿Î»Ïπλοκων κυττάÏων οÏγανισμών όπως τα ζώα, τα φυτά και οι μÏκητες. "Επειδή οι πεÏισσότεÏοι άνθÏωποι δεν πίστευαν ότι τόσο μεγάλες ομάδες γονιδίων μποÏοÏν να μεταφεÏθοÏν οÏιζόντια, δεν Îχουν ψάξει για αυτÎÏ‚ και δεν τις Îχουν βÏει", δήλωσε ο Ρόκας.
Η ομάδα του Îλληνα εÏευνητή συνÎκÏινε λεπτομεÏÏŽÏ‚ τα πλήÏη γονιδιώματα σχεδόν 100 ειδών μυκήτων για να καθοÏίσει τις Î¼ÎµÏ„Î±Î¾Ï Ï„Î¿Ï…Ï‚ εξελικτικÎÏ‚ σχÎσεις. Με τον Ï„Ïόπο αυτό, ανίχνευσε την ομαδική μεταφοÏά των 23 γονιδίων, τα οποία συνεÏγάζονται για την κωδικοποίηση και την παÏαγωγή μιας τοξικής ουσίας που επιτÏÎπει στους μÏκητες να επιτίθενται σε άλλους οÏγανισμοÏÏ‚ ή να αμÏνονται. Ουσίες Ï„Îτοιου είδους αποτελοÏν την πηγή διαφόÏων σημαντικών φαÏμάκων, όπως η πενικιλίνη και οι κυκλοσποÏίνες.
"Οι μÏκητες παÏάγουν μια εντυπωσιακή ποικιλία φαÏμάκων και φυσικών δηλητηÏίων. Η ανακάλυψή μας ότι μια από τις μεγαλÏτεÏες γονιδιακÎÏ‚ ομάδες, που είναι υπεÏθυνη για την παÏαγωγή ενός Ï„Îτοιου δηλητηÏίου, μεταφÎÏθηκε ανÎπαφη Î¼ÎµÏ„Î±Î¾Ï Î±Ï€ÏŒ Îνα είδος μÏκητα σε άλλο, δείχνει ότι οι οÏιζόντιες μεταφοÏÎÏ‚ ολόκληÏων βιολογικών ‘μονοπατιών’ μποÏεί να Îχουν συνεισφÎÏει σημαντικά στη δημιουÏγία αυτής της ποικιλίας", ανÎφεÏε ο Ρόκας.
Η συνηθισμÎνη μεταφοÏά γονιδίων είναι η «κάθετη», από τους γονείς στα παιδιά, η οποία στο Ï€ÎÏασμα του ÎµÎ¾ÎµÎ»Î¹ÎºÏ„Î¹ÎºÎ¿Ï Ï‡Ïόνου συνÎβαλε καθοÏιστικά -με τη βοήθεια των πεÏιοδικών μεταλλάξεων και της φυσικής επιλογής- στο συνεχÎÏ‚ "φοÏντωμα" και στα αλλεπάλληλα "κλαδιά" του "δÎντÏου της ζωής".
Όμως από τη δεκαετία του ΄80, οι επιστήμονες, μÎσα από μελÎτες σε βακτήÏια, στην Ï€Ïοσπάθειά τους να καταλάβουν γιατί οι μικÏοοÏγανισμοί γίνονται ανθεκτικοί στα φάÏμακα, άÏχισαν να αντιλαμβάνονται ότι, παÏάλληλα, η οÏιζόντια μεταφοÏά γονιδίων παίζει το δικό της όχι αμελητÎο Ïόλο στην εξÎλιξη των ειδών. Στην πεÏίπτωση αυτή, Îνας οÏγανισμός δεν δÎχεται γενετικό υλικό μόνο από τους Ï€Ïογόνους τους, αλλά απευθείας από κάθε άλλο γειτονικό οÏγανισμό, ο οποίος συχνά δεν Îχει καμία συγγÎνεια με τον αποδÎκτη των νÎων γονιδίων. Με τον Ï„Ïόπο αυτό, για παÏάδειγμα, αν Îνα βακτήÏιο βÏει Ï„Ïόπο να αντιστÎκεται σε Îνα φάÏμακο, δεν κληÏονομεί απλώς αυτή την ικανότητά του στους απογόνους του, αλλά μποÏεί να τη διασπείÏει γÏήγοÏα σε άλλα μη συγγενικά βακτήÏια, μειώνοντας Îτσι την αποτελεσματικότητα των φαÏμάκων.
ΜÎχÏι τώÏα οι πεÏισσότεÏοι επιστήμονες πιστεÏουν ότι αυτή η οÏιζόντια μεταφοÏά γονιδίων δεν μποÏεί να γίνει σε πιο πολÏπλοκους οÏγανισμοÏÏ‚, όπως τα ζώα και τα φυτά, όμως η ανακάλυψη του Ρόκα ότι είναι δυνατή -και μάλιστα σε μαζικό βαθμό- στους μÏκητες, δείχνει ότι η οÏιζόντια μεταφοÏά αποτελεί σημαντικό παÏάγοντα στο εξελικτικό "παιγνίδι".
Ο Αντώνης Ρόκας αποφοίτησε το 1998 από το τμήμα Βιολογίας του πανεπιστημίου ΚÏήτης και από το 2007 διδάσκει στο πανεπιστήμιο ΒάντεÏμπιλτ, όπου Îχει το δικό του εÏευνητικό εÏγαστήÏιο. Î ÏοηγουμÎνως, Î±Ï†Î¿Ï Ï€Î®Ïε το διδακτοÏικό του από το πανεπιστήμιο του ΕδιμβοÏÏγου , υπήÏξε εÏευνητής στο ΙνστιτοÏτο Broad των πανεπιστημίων ΜΙΤ και ΧάÏβαÏντ.
Πηγή: news247.gr
[attachment=761:darwintreeoflife.gif]

































