Καρκινικά κύτταρα εντοπίστηκαν να μολύνουν υγιή με μόρια RNA

Τα κυτταρικά απόβλητα των καρκινικών όγκων περιέχουν μόρια RNA που μπορούν να μετατρέψουν υγιή γειτονικά κύτταρα σε καρκινικά, αποκαλύπτουν πειράματα στις ΗΠΑ.

Η νέα μελέτη αφορά τα λεγόμενα εξωσωμάτια, μικροσκοπικά σφαιρίδια που απελευθερώνονται από πολλά είδη κυττάρων και πιστεύεται ότι περιέχουν διάφορα μεταβολικά απόβλητα.

Προηγούμενες έρευνες, επισημαίνει ο δικτυακός τόπος του περιοδικού Nature, είχαν δείξει ότι τα καρκινικά κύτταρα απελευθερώνουν περισσότερα εξωσωμάτια από τα υγιή, χωρίς να είναι γνωστό το γιατί.

Όπως δείχνει η νέα έρευνα, τα εξωσωμάτια των καρκινικών όγκων είναι κι αυτά επιθετικά. Οι ερευνητές αναφέρουν στην έγκριτη επιθεώρηση Cancer Cell ότι η έκθεση υγιών κυττάρων σε εξωσωμάτια που απομονώθηκαν από καλλιέργειες καρκινικών κυττάρων οδηγεί στην εμφάνιση όγκων.

Η διαπίστωση φαίνεται να περιπλέκει περαιτέρω τις προσπάθειες για αντιμετώπιση του καρκίνου, θα μπορούσε όμως να αξιοποιηθεί στην ανίχνευση και την παρακολούθηση των όγκων.

Η διεθνής ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής τον Ράγκου Καλούρι του Κέντρου Καρκίνου MD Anderson στο Χιούστον, σε πρώτη φάση απομόνωσαν εξωσωμάτια από καλλιέργειες υγιών και καρκινικών κυττάρων.

Τα εξωσωμάτια έχουν περίβλημα από μεμβράνες και περιέχουν πρωτεΐνες, DNA, RNA και διάφορα άλλα μόρια. Η ανάλυση έδειξε ότι σε αντίθεση με τα εξωσώματα των υγιών κυττάρων, τα εξωσωμάτια των όγκων περιέχουν τα δομικά υλικά που απαιτούνται για την παραγωγή microRNA, μικρών μορίων RNA που μπορούν να εμποδίσουν τη λειτουργία ορισμένων γονιδίων.

Στην επόμενη φάση, οι ερευνητές έδειξαν ότι η έκθεση υγιών κυττάρων σε καρκινικά εξωσωμάτια επηρεάζει τα μοτίβα γονιδιακής έκφρασης. Επιπλέον, τα υγιή κύτταρα που είχαν υποστεί αυτές τις αλλαγές επέφεραν την εμφάνιση όγκων όταν μεταμοσχεύθηκαν σε υγιή πειραματόζωα.

Αντίθετα, τα εξωσωμάτια από υγιή κύτταρα δεν επέφεραν αυτές τις αλλαγές, ενώ η εμφάνιση όγκων λόγω έκθεσης σε καρκινικά εξωσωμάτια ήταν δυνατό να μπλοκαριστεί με ουσίες που εμποδίζουν την παραγωγή microRNA.

Η εικόνα που διαφαίνεται είναι ότι οι καρκινικοί όγκοι μπορούν να «μολύνουν» υγιή κύτταρα με microRNA και να τα μετατρέψουν σε καρκινικά.

Για να επιβεβαιώσουν αυτό το συμπέρασμα, οι ερευνητές απομόνωσαν εξωσωμάτια από το αίμα 8 υγιών εθελοντών και 11 ασθενών με καρκίνο. Τα εξωσωμάτια 5 ασθενών προκάλεσαν όγκους όταν χορηγήθηκαν σε υγιή ποντίκια, κάτι που δεν συνέβη τα εξωσωμάτια υγιών εθελοντών.

Η ανακάλυψη είναι απίθανο να οδηγήσει άμεσα σε νέες αντικαρκινικές θεραπείες που μπλοκάρουν τα εξωσωμάτια: προηγούμενες έρευνες έχουν δώσει ενδείξεις ότι τα εξωσωμάτια ορισμένων υγιών κυττάρων περιέχουν ουσίες που προλαμβάνουν τον καρκίνο.

Δεδομένου όμως ότι τα εξωσωμάτια κυκλοφορούν στο αίμα σε αναφορικά μεγάλους αριθμούς, πιο μεγάλους εν συγκρίσει με τα ελεύθερα καρκινικά κύτταρα, η μελέτη θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες διαγνωστικές μεθόδους.

Εκτός αυτού, βοηθά στην κατανόηση μιας εξαιρετικά περίπλοκης ασθένειας.