Ο ρώσος καλλιτέχνης Πιότρ Παβλένσκι ξαναχτυπά κόβοντας μέρος του αυτιού του

Εχει περάσει σχεδόν ένας χρόνος από εκείνο το ψυχρό κυριακάτικο απόγευμα στην Κόκκινη Πλατεία, όταν ο Πιότρ Παβλένσκι πετούσε τα ρούχα του μπροστά από το Μαυσωλείο του Λένιν και κάρφωνε τους όρχεις του στο πλακόστρωτο. Δεν ήταν η πρώτη φορά που ο ρώσος καλλιτέχνης με το σχεδόν αποστεωμένο πρόσωπο επέφερε σοκ παγκοσμίως προβαίνοντας σε ακραίες εκδηλώσεις διαμαρτυρίας. Επιβεβαιώνοντας τον τίτλο του ως ένας από τους πιο αμφιλεγόμενους της σύγχρονης καλλιτεχνικής σκηνής της Ρωσίας, ο 30χρονος Παβλένσκι επαυξήθηκε την Κυριακή κόβοντας μέρος του αυτιού του.

Η τελευταία πράξη διαμαρτυρίας φέρει τον τίτλο «Διαχωρισμός». Καθισμένος πάνω στον τοίχο του Ρωσικού Επιστημονικού Κέντρου Κοινωνικής και Εγκληματολογικής Ψυχιατρικής Σέμπσκι, στη Μόσχα, ο Παβλένσκι – γυμνός όπως σε όλες τις προηγούμενες «παραστάσεις» του – τράβηξε ένα μεγάλο μαχαίρι, έσφιξε τα δόντια και έκοψε τον λοβό του αυτιού του. Ηταν μία πράξη συμβολική, ένας τρόπος αντίδρασης στη χρήση της Εγκληματολογικής Ψυχιατρικής για πολιτικά υποκινούμενους σκοπούς. Το έκοψε, όπως εξήγησε ο ίδιος αργότερα, ώστε να δείξει πώς μπορούν να απομονώσουν οι ρωσικές Αρχές έναν ενοχλητικό πολίτη, στέλνοντάς τον διά της βίας σε ψυχιατρική κλινική σωφρονιστικού ιδρύματος.

Αφότου ολοκλήρωσε το έργο του, ο Παβλένσκι έμεινε για λίγο να κοιτάει το κενό, με το αίμα να κυλάει στον λαιμό και το στήθος του και το μαχαίρι σφιχτά στο χέρι του. Οπως σε όλες τις προηγούμενες πράξεις διαμαρτυρίας, έτσι και την Κυριακή, την αυλαία έριξαν οι αστυνομικές Αρχές, οι οποίες τον ακινητοποίησαν και τον συνέλαβαν. Αυτή τη φορά όμως ίσως και να γλιτώσει τις ψυχιατρικές εξετάσεις. Εξάλλου, όσοι ειδικοί έχουν μιλήσει μαζί του - και όταν γυμνός είχε τυλιχθεί μέσα σε συρματόπλεγμα, αλλά και όταν είχε εισβάλει σε ρωσικό καθεδρικό ναό με το στόμα κυριολεκτικά ραμμένο - συμφωνούν ότι πρόκειται έναν εκκεντρικό μεν, πλην όμως καθ’ όλα λογικό άνθρωπο.

Μάρω Βακαλοπούλου