Από τον προσεχή Ιανουάριο οι Δημοκρατικοί θα έχουν άνετη πλειοψηφία και στα δύο σώματα του νέου Κογκρέσου, ύστερα από τη σαρωτική νίκη τους στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ. Εκλέγουν, έτσι, τη νέα ηγετική ομάδα τους στη Βουλή των Αντιπροσώπων και στη Γερουσία.
Οι δύο αναμετρήσεις μέσα στο κόμμα κρίνονται καθοριστικές. Από αυτές θα εξαρτηθούν η στρατηγική και οι ισορροπίες ανάμεσα σε κεντρώους και προοδευτικούς, με ορίζοντα τις προεδρικές εκλογές του 2028.
Ο εκλογικός θρίαμβος της 3ης Νοεμβρίου δεν έβαλε τέλος στις έριδες.
Πρώτο τεστ, αν και ασφαλές, είναι η σημερινή κλειστή ψηφοφορία για την ανάδειξη υποψηφίου στην προεδρία της Βουλής των Αντιπροσώπων.
Ο Χακίμ Τζέφρις, που ηγείται σήμερα της μειοψηφίας, αναμένεται να γίνει ο πρώτος Αφροαμερικανός στο αξίωμα. Είναι το τρίτο στην πολιτειακή ιεραρχία, μετά τον πρόεδρο και τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ.
Θεωρείται βέβαιο πως θα πάρει το χρίσμα ενόψει της τελικής ψηφοφορίας στην ολομέλεια, που έχει προγραμματιστεί για τις 3 Ιανουαρίου 2027.
Εσωκομματικός αντίπαλος δεν υπάρχει. Η υποψηφιότητά του, πάντως, δεν είναι απαλλαγμένη από πολιτικές προκλήσεις και συναντά αμφισβήτηση μέσα στο κόμμα, έστω και στο παρασκήνιο.
Οι Δημοκρατικοί κατέκτησαν τη μεγαλύτερη πλειοψηφία στη Βουλή των Αντιπροσώπων από το 1990. Φιλελεύθερες οργανώσεις και προοδευτικοί που μόλις εκλέχθηκαν ζητούν διαφορετική κατεύθυνση και μεγαλύτερη ανανέωση στην κομματική ηγεσία.
Ως εναλλακτικές ακούστηκαν τα ονόματα του Τζέιμι Ράσκιν και της Αγιάνα Πρέσλεϊ, βουλευτών από το Μέριλαντ και τη Μασαχουσέτη αντιστοίχως. Ούτε ο ένας ούτε η άλλη, όμως, δέχθηκαν να μπουν στην κούρσα.
Από την πτέρυγα των προοδευτικών, η Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ ξεκαθάρισε: «Υπάρχει ένας υποψήφιος».
Ο Τζέφρις έχει ήδη απλώσει γέφυρες προς τους προοδευτικούς, με ατζέντα «προσιτής Αμερικής»: κατάργηση των περικοπών στο Medicaid που ενέκριναν οι Ρεπουμπλικανοί, επαναφορά των επιδοτήσεων υγειονομικής περίθαλψης, τερματισμός της χρηματοδότησης του πολέμου στο Ιράν και κατάργηση των δασμών.
Από εδώ και πέρα, το στοίχημα για τον ίδιο είναι να κρατήσει ενωμένη μια πολυάριθμη κοινοβουλευτική ομάδα, με διαφορετικές πολιτικές προτεραιότητες.
Απειλή «εμφυλίου» για την ηγεσία της Γερουσίας
Η μάχη για την ηγεσία των Δημοκρατικών στη Γερουσία δείχνει πολύ πιο αμφίρροπη.
Η μυστική ψηφοφορία της 1ης Δεκεμβρίου προβλέπεται να είναι η πρώτη ουσιαστική εσωκομματική αναμέτρηση για την ηγεσία του συγκεκριμένου νομοθετικού σώματος εδώ και περισσότερες από τρεις δεκαετίες.
Ο Τσακ Σούμερ, 75 ετών και νυν επικεφαλής των Δημοκρατικών, διεκδικεί να επανεκλεγεί.
Ως εκπρόσωπος του κομματικού κατεστημένου και της γεροντοκρατίας, παραμένει αντιδημοφιλής.
Αντιμετωπίζει διογκούμενη δυσαρέσκεια μέσα στο κόμμα και, πλέον, έχει αντίπαλο τον Κρις Βαν Χόλεν.
Ο 67χρονος γερουσιαστής του Μέριλαντ εμφανίζεται να εκφράζει μια διαφορετική προσέγγιση για τον τρόπο που λειτουργούν το κόμμα και η Γερουσία.
Τάσσεται υπέρ ανανέωσης στην ηγετική ομάδα και ανάδειξης νεότερων στελεχών σε θέσεις ευθύνης. Ζητά, παράλληλα, να αλλάξουν οι κοινοβουλευτικοί κανόνες που δίνουν στην αντιπολίτευση τη δυνατότητα να μπλοκάρει νομοθετικές πρωτοβουλίες.
Από το βήμα του συνεδρίου «What’s Next», που διεξήχθη στο Ντένβερ, διακήρυξε: «Χρειαζόμαστε δημοκρατία στη Γερουσία», ώστε η πλειοψηφία να μπορεί «επιτέλους» να ανταποκριθεί στο κάλεσμα των ψηφοφόρων.
Δήλωσε, επίσης, ότι σταματά να επιδιώκει υποψηφιότητα για το κομματικό χρίσμα ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2028.
Κατά την εκτίμησή του, οι νέες πλειοψηφίες προσφέρουν την ευκαιρία για αλλαγές από τη Γερουσία.
Η δημοτικότητά του συνδέεται και με την κριτική προς τον Σούμερ για τη στάση του απέναντι στην κυβέρνηση Τραμπ και τις πολιτικές της.
Ο Βαν Χόλεν επιδιώκει να προβάλει στρατηγική πιο επιθετική στην προώθηση προοδευτικών νομοσχεδίων.
Ο Σούμερ, αντιθέτως, καταστρώνει κοινή ατζέντα με τον Τζέφρις και συναντάται με νεοεκλεγέντες Δημοκρατικούς για τη διανομή θέσεων σε επιτροπές.
Ένα από τα κρισιμότερα μέτωπα αφορά τον πόλεμο στο Ιράν και τη χρηματοδότησή του.
Το ζήτημα βαραίνει ιδιαίτερα ενόψει της προθεσμίας της 11ης Δεκεμβρίου για τη χρηματοδότηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης.
Οι διαφωνίες, εσωκομματικές και διακομματικές, μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και σε νέο κυβερνητικό λουκέτο, το λεγόμενο «shutdown».
Δημοκρατικοί απέναντι στους Ρεπουμπλικανούς
Σε τυπικό επίπεδο, οι Ρεπουμπλικανοί έκλεισαν γρήγορα τους λογαριασμούς τους στο Κογκρέσο.
Στη Γερουσία ο Τζον Θιουν δεν βρήκε αμφισβητία. Επανεξελέγη διά βοής, με δέσμευση να αγωνιστεί ώς το τέλος της θητείας του απερχόμενου Κογκρέσου, προκειμένου να εγκριθούν όσο το δυνατόν περισσότεροι διορισμοί ομοσπονδιακών δικαστών.
Στη Βουλή των Αντιπροσώπων επιλέχθηκε ο Τζιμ Τζόρνταν.
Ιδρυτικό μέλος του σκληροπυρηνικού Freedom Caucus, περιγράφεται ως «μαχητής» έναντι της ευρείας πλειοψηφίας που θα διαθέτουν οι Δημοκρατικοί στο νέο Κογκρέσο.
Το πραγματικό ερώτημα, όμως, για την επόμενη ημέρα του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος είναι αν και πώς θα αψηφήσει την εποχή MAGA του Τραμπ.
Αυτό αφήνει ένα παράθυρο στους Δημοκρατικούς.
Με 56 έδρες, εφόσον κερδίσουν την Αλάσκα, θα χρειάζονται μόνο τέσσερις ψήφους Ρεπουμπλικανών για να υπερκεράσουν την πολιτική κωλυσιεργία στην έγκριση νομοσχεδίων, το επονομαζόμενο «filibuster».
Πιθανοί σύμμαχοι στις τάξεις των Ρεπουμπλικανών βρίσκονται τόσο μεταξύ των δεξιών λαϊκιστών όσο και των μετριοπαθών.
Πρόκειται για στρατηγική λεπτών ισορροπιών. Οι Δημοκρατικοί καλούνται να μετατρέψουν την εκλογική επιτυχία σε χειροπιαστά νομοθετικά αποτελέσματα, από το κράτος πρόνοιας έως την τεχνητή νοημοσύνη.
Η διευρυμένη πλειοψηφία στη Βουλή των Αντιπροσώπων και ο έλεγχος της Γερουσίας ανοίγουν νέες δυνατότητες, χωρίς να εξαφανίζουν τα εμπόδια που θα αντιμετωπίσουν στο νέο Κογκρέσο.
Πολύ περισσότερο, καθώς στον πολιτικό ορίζοντα βρίσκονται οι προεδρικές εκλογές του 2028.
Μπροστά σε αυτό το ορόσημο, ο μεγαλύτερος αντίπαλος των Δημοκρατικών, προς το παρόν, είναι οι ίδιοι.
Τα exit polls στις ενδιάμεσες εκλογές αποτύπωσαν μια άβολη για το κόμμα αλήθεια: αρνητική γνώμη έχουν περισσότεροι από τους μισούς εγγεγραμμένους ψηφοφόρους.
Η νέα τους ηγεσία στο Κογκρέσο δεν θα κριθεί μονάχα από την ικανότητα να κρατά τις ισορροπίες μέσα στο κόμμα. Το κύριο μέτρο θα είναι αν η εκλογική δυναμική θα γίνει πειστική πολιτική πρόταση για τον Λευκό Οίκο.

































