Για το 2025 η Ελλάδα βρίσκεται στην τρίτη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς τη σοβαρή υλική και κοινωνική στέρηση (SMSD), με το ποσοστό να φτάνει το 14,9% του πληθυσμού. Η Eurostat, από την οποία αντλήθηκαν τα επίσημα στοιχεία τον Οκτώβριο του 2026, τοποθετεί τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στο 6,3%. Το ελληνικό ποσοστό είναι υπερδιπλάσιο.
Στο σύνολο της ΕΕ, σοβαρή υλική και κοινωνική στέρηση αντιμετώπισε το 2025 το 6,3% του πληθυσμού, περίπου 26,9 εκατομμύρια άτομα. Σε σχέση με το 6,4% του 2024, η μεταβολή είναι ελαφρά προς τα κάτω.
Η δημοσίευση της Eurostat την Τρίτη, με στοιχεία του 2025, δείχνει στην ΕΕ υψηλότερο ποσοστό στις γυναίκες (6,6%) από ό,τι στους άνδρες (6,0%). Η ίδια διαφορά εμφανίζεται σε κάθε ηλικιακή ομάδα, εκτός από τα άτομα κάτω των 18 ετών. Εκεί οι άνδρες βρίσκονται στο 8,0% και οι γυναίκες στο 7,7%.
Στην ηλικία 18 έως 64 ετών το συνολικό ποσοστό διαμορφώθηκε στο 6,3%. Οι γυναίκες έφτασαν το 6,7% και οι άνδρες το 5,9%. Χαμηλότερα από όλες τις ομάδες κινήθηκαν οι 65 ετών και άνω, στο 4,9%. Σε αυτή την ηλικία οι άνδρες ήταν στο 4,1% και οι γυναίκες στο 5,5%.
Το 2025 το υψηλότερο ποσοστό σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης καταγράφηκε στη Ρουμανία και το χαμηλότερο στη Σλοβενία. Η υποχώρηση του ευρωπαϊκού δείκτη από 6,4% το 2024 σε 6,3% το 2025 αντιστοιχεί σε περίπου 560.000 λιγότερα άτομα που βίωσαν τέτοιες συνθήκες.
Στην κορυφή των χωρών βρίσκονται η Ρουμανία με 16,8%, η Βουλγαρία με 15,0% και η Ελλάδα με 14,9%. Στις σχετικές στατιστικές η Ελλάδα εμφανίζεται πλέον σταθερά κοντά ή και πάνω από τις άλλες φτωχές βαλκανικές χώρες.
Μόνο αυτές οι τρεις χώρες ξεπέρασαν το 10,0% στην ΕΕ. Τα χαμηλότερα ποσοστά ανήκουν στη Σλοβενία (1,9%), στην Κροατία και την Πολωνία (2,0% και οι δύο) και στην Κύπρο (2,2%).
Από το 2024 στο 2025, τη μεγαλύτερη μείωση σημείωσε η Βουλγαρία, κατά 1,6 ποσοστιαίες μονάδες, και ακολούθησε το Βέλγιο με 1,3. Σε 13 ακόμη χώρες η μείωση έμεινε κάτω από τη 1,0 ποσοστιαία μονάδα. Τσεχία, Κροατία και Πορτογαλία δεν παρουσίασαν μεταβολή.
Ελλάδα: η εικόνα και οι ανισότητες ανά περιφέρεια
Τα γραφήματα μεταβολής της Eurostat αποτυπώνουν αύξηση του ελληνικού δείκτη στέρησης μεταξύ 2024 και 2025, πάνω από 0,5 ποσοστιαίες μονάδες. Η κίνηση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τη γενικότερη τάση μείωσης στην Ευρώπη.
Σε περιφερειακό επίπεδο (NUTS 2) προκύπτουν τα εξής:
- Η Κεντρική Μακεδονία, τα Ιόνια Νησιά και η Πελοπόννησος, τρεις ελληνικές περιφέρειες, περιλαμβάνονται στις 13 περιφέρειες της ΕΕ με τα υψηλότερα ποσοστά στέρησης, από 16,8% έως 27,2%.
- Η Ελλάδα κατέγραψε τη δεύτερη μεγαλύτερη απόσταση στην ΕΕ ανάμεσα στην περιφέρεια με το υψηλότερο και σε εκείνη με το χαμηλότερο ποσοστό. Το χάσμα φτάνει τις 16,1 ποσοστιαίες μονάδες, ισοβαθμεί με τη Γαλλία και μένει πίσω μόνο από τη Ρουμανία, όπου η διαφορά είναι 20,8 μονάδες.
Τα κύρια στοιχεία για την Ευρωπαϊκή Ένωση
Στην ΕΕ, περίπου 26,9 εκατομμύρια άνθρωποι, το 6,3% του πληθυσμού, βρέθηκαν το 2025 σε σοβαρή υλική και κοινωνική στέρηση. Έναντι του 6,4% το 2024 η βελτίωση είναι οριακή, καθώς περίπου 560.000 λιγότεροι πολίτες βίωσαν συνθήκες στέρησης.
Στον αντίποδα της Ελλάδας, τα χαμηλότερα ποσοστά κατέγραψαν η Σλοβενία (1,9%), η Κροατία (2,0%), η Πολωνία (2,0%) και η Κύπρος (2,2%).
Τη μεγαλύτερη μείωση σε σύγκριση με το 2024 πέτυχαν η Βουλγαρία, κατά 1,6 ποσοστιαίες μονάδες, και το Βέλγιο, κατά 1,3.
Στις περιφέρειες, το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη έχει η Sud-Est της Ρουμανίας, με 27,2%. Σχεδόν το ένα τρίτο των ευρωπαϊκών περιφερειών, 84 στον αριθμό, κινήθηκε στο 3,5% ή και χαμηλότερα.
Στα ποσοστά σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης ανά NUTS 2 για το 2025, μεγάλες διαπεριφερειακές διαφορές, άνω των 14 ποσοστιαίων μονάδων, εμφανίζουν η Ρουμανία, η Ελλάδα, η Γαλλία και η Ιταλία. Η απόσταση ανάμεσα στο υψηλότερο και το χαμηλότερο ποσοστό φτάνει τις 20,8 ποσοστιαίες μονάδες στη Ρουμανία και τις 16,1 τόσο στην Ελλάδα όσο και στη Γαλλία. Στη Δανία, τη Σλοβενία και τη Φινλανδία οι αντίστοιχες διαφορές μένουν κάτω από τις 2,0 ποσοστιαίες μονάδες.
Τι καταγράφει ο δείκτης SMSD
Ο δείκτης σοβαρής υλικής και κοινωνικής στέρησης αποτυπώνει την αδυναμία κάλυψης βασικών αναγκών και συμμετοχής σε κοινωνικές δραστηριότητες. Σε σοβαρή στέρηση θεωρείται όποιος στερείται αναγκαστικά τουλάχιστον 7 από 13 βασικά αγαθά και υπηρεσίες. Τα 7 αφορούν το νοικοκυριό και τα 6 το άτομο.
Στα κριτήρια περιλαμβάνονται η αδυναμία αντιμετώπισης έκτακτων εξόδων, η καθυστέρηση στην πληρωμή λογαριασμών ή δανείων και η αδυναμία επαρκούς θέρμανσης του σπιτιού. Περιλαμβάνονται ακόμη η στέρηση γεύματος με κρέας, ψάρι ή ισοδύναμο κάθε δεύτερη ημέρα, η αδυναμία για μία εβδομάδα διακοπών τον χρόνο, η αδυναμία σύνδεσης στο διαδίκτυο, η αδυναμία αντικατάστασης φθαρμένων ρούχων και η αδυναμία εξόδου με φίλους ή την οικογένεια μία φορά τον μήνα.

































