Οι περισσότερες επιχειρήσεις μπαίνουν στην τελική ευθεία για τη Black Friday, το μεγάλο εκπτωτικό γεγονός της χρονιάς. Η προβολή γίνεται με ενημερωτικά δελτία, προώθηση προσφορών και διαφημίσεις. Οι καταναλωτές χρειάζονται ενημέρωση κυρίως για τις απειλές που αφορούν τα ηλεκτρονικά καταστήματα.
Η Black Friday είναι στις 27 Νοεμβρίου. Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή έχει προχωρήσει σε ελέγχους. Η προσοχή στρέφεται σε παραπλανητικές εκπτώσεις, σε χρεώσεις που δεν εμφανίζονται από την αρχή και σε πρακτικές που σπρώχνουν τον καταναλωτή σε βιαστική αγορά.
Παγίδες που αφορούν τη Black Friday
Για αγορές με μεγαλύτερη ασφάλεια, η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή συνιστά δώδεκα σημεία.
- Αφετηρία είναι όσα πραγματικά χρειάζονται. Πριν εξεταστούν οι προσφορές, σημειώνεται τι πρόκειται να αγοραστεί και ποιο ποσό μπορεί να διατεθεί.
- Ελέγχεται από ποια τιμή προκύπτει η έκπτωση. Κατά κανόνα, κατάστημα που ανακοινώνει μείωση οφείλει να δηλώνει ως προηγούμενη τιμή τη χαμηλότερη στην οποία το ίδιο είχε διαθέσει το προϊόν μέσα στις αμέσως προηγούμενες 30 ημέρες. Η «προτεινόμενη λιανική τιμή» του κατασκευαστή δεν δείχνει σε ποια τιμή το πωλούσε το κατάστημα.
- Η σύγκριση αφορά το ίδιο ακριβώς προϊόν. Εκτός από το κόστος σε άλλα καταστήματα, εξετάζονται ο κωδικός του μοντέλου, η χωρητικότητα, το περιεχόμενο της συσκευασίας και το αν το είδος είναι καινούργιο ή ανακατασκευασμένο.
- Η απόφαση δεν χρειάζεται να είναι βιαστική. Πριν ολοκληρωθεί αγορά με αφορμή ένδειξη «τελευταία τεμάχια» ή χρονόμετρο αντίστροφης μέτρησης, ελέγχονται η τιμή και η διαθεσιμότητα. Αν το χρονόμετρο μηδενίσει και ξεκινήσει ξανά, υπάρχει πρόσθετος λόγος να μην επισπευσθεί η κίνηση.
- Χρειάζεται να είναι γνωστός ο πωλητής. Αναζητούνται η επωνυμία, η έδρα και έγκυρα στοιχεία επικοινωνίας της επιχείρησης. Ιστοσελίδα γραμμένη στα ελληνικά δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι το κατάστημα βρίσκεται στην Ελλάδα. Αν η προσφορά εντοπίστηκε σε κοινωνικά δίκτυα, όπως Instagram, Facebook ή TikTok, και δεν μπορεί να εξακριβωθεί ποιος πουλά το προϊόν ή πώς γίνεται η επικοινωνία, η αγορά δεν προχωρά.
- Η είσοδος στο κατάστημα γίνεται από τη δική του διεύθυνση. Όταν εντυπωσιακή προσφορά φτάνει με SMS ή email, η διεύθυνση πληκτρολογείται απευθείας από τον ενδιαφερόμενο. Γνώριμο λογότυπο αντιγράφεται εύκολα.
- Το ποσό που θα καταβληθεί φαίνεται στο ταμείο. Ελέγχονται τα μεταφορικά και όποιες άλλες χρεώσεις υπάρχουν. Πριν κλείσει η αγορά, επιβεβαιώνεται ότι στο καλάθι δεν έχουν προστεθεί ασφάλιση, συνδρομή ή υπηρεσία που δεν επιλέχθηκε.
- Σε αγορά με δόσεις ή με αναβαλλόμενη πληρωμή υπολογίζεται το σύνολο. Καταγράφονται πόσες είναι οι δόσεις, πότε λήγουν και ποιο ποσό θα έχει πληρωθεί στο τέλος, μαζί με τυχόν τόκους ή έξοδα.
- Πριν εγκριθεί η πληρωμή, ελέγχονται το ποσό και ο δικαιούχος. Τραπεζικοί κωδικοί και κωδικοί μιας χρήσης δεν δίνονται σε κανέναν. Αν άγνωστο κατάστημα δέχεται μόνο τραπεζικό έμβασμα, τα στοιχεία του εξετάζονται προσεκτικά πριν σταλούν χρήματα. Σε υποψία απάτης, η επικοινωνία με την τράπεζα γίνεται αμέσως. Αν εντοπιστεί χρέωση που δεν εγκρίθηκε, ζητούνται οδηγίες ώστε να αμφισβητηθεί γραπτώς.
- Διευκρινίζονται πότε γίνεται η παραλαβή και πού η επιστροφή. Ελέγχεται από πού αποστέλλεται το προϊόν και ποιος καλύπτει τα έξοδα επιστροφής. Χαμηλότερη τιμή μπορεί να μην συμφέρει, αν το προϊόν πρέπει να σταλεί πίσω στο εξωτερικό.
- Η αλλαγή γνώμης δεν ταυτίζεται με το ελάττωμα. Στις περισσότερες διαδικτυακές αγορές από επαγγελματία, η υπαναχώρηση δηλώνεται εντός 14 ημερών από την παραλαβή, χωρίς να απαιτείται εξήγηση. Στις συμβάσεις από απόσταση και στις ηλεκτρονικές αγορές ισχύει δικαίωμα υπαναχώρησης. Υπάρχουν εξαιρέσεις, όπως τα προϊόντα που κατασκευάστηκαν ειδικά για τον αγοραστή. Σε φυσικό κατάστημα, η επιστροφή λόγω αλλαγής γνώμης εξαρτάται από την πολιτική του. Αν το προϊόν είναι ελαττωματικό, τα νόμιμα δικαιώματα ισχύουν ακόμη και όταν η αγορά έγινε με έκπτωση.
- Φυλάσσονται η προσφορά και η απόδειξη. Κρατούνται η απόδειξη, η επιβεβαίωση της παραγγελίας και ένα στιγμιότυπο της προσφοράς, στο οποίο φαίνονται η τιμή και οι όροι. Αν προκύψει πρόβλημα, η επικοινωνία με τον πωλητή γίνεται γραπτώς.
Η Αρχή υπενθυμίζει σε όλες τις επιχειρήσεις ότι οι ανακοινώσεις εκπτώσεων πρέπει να είναι πραγματικές, σαφείς, διαφανείς και ακριβείς. Οι εικονικές μειώσεις τιμών, η ψευδής δημιουργία επείγοντος και οι χρεώσεις χωρίς ρητή συναίνεση αντίκεινται στις υποχρεώσεις προστασίας του καταναλωτή.
Ηλεκτρονική καταγγελία υποβάλλεται μέσω των kataggelies.mindev.gov.gr και 1520.gr.

































