Χιλιάδες Δανοί φοιτητές και μαθητές διαμαρτυρήθηκαν την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026 για το σχέδιο της κυβέρνησης να περικόψει τα φοιτητικά επιδόματα. Η κινητοποίηση προστίθεται στο κύμα δυσαρέσκειας της ευρωπαϊκής νεολαίας.
Το νομοσχέδιο, σύμφωνα με το Euronews, προβλέπει μείωση ή κατάργηση των κρατικών ενισχύσεων για φοιτητές με γονείς μεσαίου ή υψηλού εισοδήματος.
Περίπου δώδεκα ενώσεις μαθητών λυκείων και φοιτητών πανεπιστημίων έκαναν πορεία από την πλατεία του Δημαρχείου της Κοπεγχάγης προς το κοινοβούλιο. Στα πανό έγραφαν «Ως εδώ πια!». Κατήγγειλαν τις περικοπές που προτείνονται, με σκοπό να εξοικονομηθούν πόροι για την ενίσχυση των αμυντικών δαπανών.
«Λιγότερη στήριξη, λιγότερη μόρφωση», «Αθετημένες υποσχέσεις» και «Μην εξαπατάτε τη νεολαία» ήταν ανάμεσα στα συνθήματα που φώναζαν οι χιλιάδες νέοι. Η αστυνομία επέβλεπε την πορεία.
Οι φοιτητικές κινητοποιήσεις ξεκίνησαν στη Γαλλία και τις τελευταίες εβδομάδες έχουν εξαπλωθεί και σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Στην απεργία στη Δανία πήραν μέρος περίπου 40.000 μαθητές και φοιτητές από 57 εκπαιδευτικά ιδρύματα, ενώ στη διαδήλωση συμμετείχαν 12.000 έως 13.000 άτομα. Το κλίμα παρέμεινε ειρηνικό.
Ο Όσκαρ Τόνσμπεργκ Χόφμαν, πρόεδρος της Ένωσης Μαθητών Λυκείων της Δανίας και ένας από τους διοργανωτές, είπε ότι στη Δανία οι νέοι λαμβάνουν οικονομική ενίσχυση και στήριξη για να μπορέσουν να σπουδάσουν και είναι ιδιαίτερα περήφανοι γι' αυτό. Θα ήταν λάθος, τόνισε, να αποδομηθεί «ένα από τα ισχυρότερα εκπαιδευτικά συστήματα στον κόσμο».
Κατάργηση και μείωση του SU ανάλογα με το εισόδημα των γονέων
Στο προσχέδιο του προϋπολογισμού το επίδομα SU, η δανική ονομασία της φοιτητικής οικονομικής ενίσχυσης, καταργείται για φοιτητές που συνεχίζουν να μένουν με τους γονείς τους, εφόσον το συνολικό ετήσιο εισόδημα των γονέων υπερβαίνει τις 700.000 δανικές κορώνες (94.000 ευρώ).
Η κεντροαριστερή κυβέρνηση σχεδιάζει επίσης μείωση του επιδόματος για φοιτητές των οποίων οι γονείς έχουν ετήσιο εισόδημα από 419.589 κορώνες (56.138 ευρώ) έως 700.000 κορώνες (94.000 ευρώ).
Το 2026 το διάμεσο ακαθάριστο εισόδημα ανά ενήλικο στη Δανία εκτιμάται σε 434.480 κορώνες ετησίως, περίπου 58.000 ευρώ. Το 10% των πλουσιότερων πολιτών έχει ετήσιο εισόδημα 919.767 κορώνες (123.000 ευρώ), σύμφωνα με υπολογισμούς του Forbes και της βάσης δεδομένων World Inequality Database.
Μέχρι σήμερα το SU χορηγούνταν σε όλους τους φοιτητές άνω των 18 ετών.
«Είμαι εξοργισμένος που επιτέλους έχουμε στη Δανία μια κυβέρνηση που υποτίθεται ότι είναι “κόκκινη” και περιλαμβάνει αριστερά κόμματα, αλλά τελικά βλέπουμε περικοπές στο κοινωνικό κράτος και στο εισόδημα των νέων, την ώρα που χρηματοδοτούνται φορολογικές ελαφρύνσεις για τις επιχειρήσεις και πολεμικές δαπάνες», δήλωσε ο 23χρονος φοιτητής γεωπονίας Κίραν Χίντσο. Ελπίζει να δουν τη διαδήλωση και να αλλάξουν γνώμη.
Περίπου 14.000 φοιτητές θα χάσουν εντελώς το επίδομα
Από το υπουργείο Ανώτατης Εκπαίδευσης αναφέρεται ότι το νομοσχέδιο θα οδηγήσει σε πλήρη απώλεια του επιδόματος για περίπου 14.000 φοιτητές. Άλλοι 8.000 θα δουν το ποσό που παίρνουν να μειώνεται.
Το SU ισχύει από το 1970 και συγκαταλέγεται στους βασικούς πυλώνες του ισότιμου πανεπιστημιακού συστήματος της Δανίας. Μέσω αυτού οι νέοι μπορούν να έχουν πρόσβαση στην εκπαίδευση ανεξάρτητα από το εισόδημα των γονιών τους.
Το μηνιαίο επίδομα φτάνει σήμερα τις 1.154 κορώνες (154 ευρώ) για φοιτητές που μένουν με τους γονείς τους και τις 7.426 κορώνες (993 ευρώ) για όσους ζουν μόνοι τους.
Η κυβέρνηση έχει προτείνει, επιπλέον, να δίνεται επίδομα ανεργίας στους πρόσφατους αποφοίτους πανεπιστημίων μόνο αν έχουν εργαστεί τουλάχιστον 18 από τους τελευταίους 24 μήνες των σπουδών τους.
Η μαθήτρια λυκείου Ντάγκμαρ Ντέμουθ, που πήρε μέρος στη διαδήλωση, είπε ότι το SU κάνει πολύ πιο εύκολη την καθημερινότητα των νέων. «Είναι σημαντικό να υπάρχει αυτή η στήριξη όταν βρίσκεσαι στο σχολείο και προσπαθείς να μορφωθείς. Είναι δύσκολο να πρέπει να καλύπτεις μόνος σου όλα τα έξοδα, γι' αυτό μερικές φορές είναι πολύ σημαντικό να έχεις μια μικρή οικονομική βοήθεια μέσω του SU», ανέφερε.
Κόμματα της αριστεράς στηρίζουν τις περικοπές ως συμβιβασμό
Οι μαθητικές οργανώσεις επιχείρησαν να ξεκινήσουν διάλογο με την κυβέρνηση, χωρίς αποτέλεσμα, όπως δήλωσε ο Όσκαρ Τόνσμπεργκ Χόφμαν.
Το Σοσιαλιστικό Λαϊκό Κόμμα και το Κοινωνικό Φιλελεύθερο Κόμμα, που συμμετέχουν στην κυβέρνηση, υπερασπίστηκαν την πρόταση, αν και στο παρελθόν είχαν αντιταχθεί στις περικοπές στην εκπαίδευση.
Η υπουργός Εσωτερικών και Οικονομικών Υποθέσεων Πία Όλσεν Ντιρ αναγκάστηκε να εξηγήσει τη στάση της. Στο παρελθόν είχε δεσμευτεί ότι το Σοσιαλιστικό Λαϊκό Κόμμα δεν θα έκανε παρεμβάσεις στο σύστημα φοιτητικών επιδομάτων.
«Δεν είναι μυστικό ότι αυτή δεν είναι μια πρωτοβουλία που προέρχεται από εμάς. Ωστόσο, έχουμε κάνει συμβιβασμούς στο πλαίσιο αυτής της κυβέρνησης και αναλαμβάνω πλήρως την ευθύνη γι' αυτούς», δήλωσε.
Ο υπουργός Βιομηχανίας και επικεφαλής του Κοινωνικού Φιλελεύθερου Κόμματος Μάρτιν Λίντεγκααρντ χαρακτήρισε την πρόταση «οικονομικά υπεύθυνη πολιτική». Αναγνώρισε πάντως ότι οι περικοπές «δεν είναι ευχάριστες αποφάσεις».

































