Δύο ταχύτητες στα ευρωπαϊκά σούπερ μάρκετ: η Ελλάδα ακριβότερη στον Νότο

Η επίσκεψη στο σούπερ μάρκετ έχει γίνει δοκιμασία για τον οικογενειακό προϋπολογισμό, ενώ η Ευρώπη εμφανίζεται ξεκάθαρα χωρισμένη στα δύο.

Στον εύπορο Βορρά οι καταναλωτές έχουν γεμάτα πορτοφόλια και γεμίζουν τα καλάθια τους χωρίς ιδιαίτερη πίεση, παρά τις υψηλές τιμές.

Στην Ελλάδα η αγοραστική δυνατότητα πιέζεται έντονα. Στα χαρτιά οι τιμές κινούνται κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, στην πράξη όμως τα νοικοκυριά δυσκολεύονται σοβαρά.

Οι μισθοί μένουν στάσιμοι εδώ και χρόνια και η ακρίβεια καθιστά τη χώρα την ακριβότερη σε ολόκληρο τον ευρωπαϊκό Νότο. Το να κλείσει ο μήνας με επαρκή τροφή μοιάζει πλέον σχεδόν ακατόρθωτο.

Πού βρίσκεται η Ελλάδα στην ευρωπαϊκή κατάταξη

Στη σχετική λίστα η Ελλάδα βρίσκεται στη 18η θέση, με το βασικό καλάθι να κοστίζει 67,40 ευρώ. Το ποσό την τοποθετεί ελαφρώς κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο των 69,84 ευρώ.

Σύγκριση για το ίδιο καλάθι με 18 βασικά τρόφιμα στις χώρες της Ευρώπης.

Η Ελλάδα εμφανίζεται φθηνότερη από ισχυρές οικονομίες της Δυτικής Ευρώπης, όπως η Γαλλία με 87,40 ευρώ, η Ιταλία με 80,00 ευρώ και η Γερμανία με 75,20 ευρώ. Παραμένει, όμως, αισθητά ακριβότερη από 24 ευρωπαϊκές χώρες. Ανάμεσά τους βρίσκονται όλα τα γειτονικά βαλκανικά κράτη, καθώς και η Ισπανία με 63,0 ευρώ, η Τσεχία με 60,6 ευρώ και η Πορτογαλία με 57,6 ευρώ.

Στον ευρωπαϊκό Νότο η Ελλάδα καταγράφει το υψηλότερο κόστος καλαθιού, με εξαίρεση μόνο την Ιταλία.

Το χάσμα στην αγοραστική δύναμη

Κεντρικό εύρημα της έρευνας είναι ότι οι χαμηλότερες τιμές στα ράφια δεν μεταφράζονται αυτομάτως σε ευκολότερη διαβίωση. Η Ελλάδα είναι ονομαστικά φθηνότερη από τον ευρωπαϊκό Βορρά, αντιμετωπίζει όμως έντονο πρόβλημα προσιτότητας των αγαθών.

Οι χαμηλές καθημερινές αμοιβές και οι μισθοί που παραμένουν στάσιμοι μετά την αφαίρεση των φόρων αναγκάζουν το ελληνικό νοικοκυριό να διαθέτει δυσανάλογα μεγάλο μερίδιο του μηνιαίου εισοδήματος για τις βασικές ανάγκες διατροφής.

Την ίδια στιγμή, ένας πολίτης στη Γερμανία ή στο Λουξεμβούργο, παρά τις σημαντικά υψηλότερες τιμές στα δικά του σούπερ μάρκετ, ξοδεύει πολύ μικρότερο ποσοστό του μισθού του για να γεμίσει το ίδιο καλάθι. Η διαφορά δείχνει το βαθύ οικονομικό χάσμα που συνεχίζει να χωρίζει την Ευρώπη στα δύο.

Οι χώρες με τις υψηλότερες τιμές

Τρεις από τις πέντε ακριβότερες χώρες είναι σκανδιναβικές. Σε καλάθι με 18 είδη παντοπωλείου η Ισλανδία, με 183,6 ευρώ, κατατάσσεται δεύτερη. Ακολουθούν η Νορβηγία με 154,4 ευρώ, το Λουξεμβούργο με 134,9 ευρώ και η Δανία με 128,4 ευρώ. Πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ βρίσκονται και οι υπόλοιπες σκανδιναβικές χώρες, η Φινλανδία με 119,7 ευρώ και η Σουηδία με 116,6 ευρώ.

Από τις πέντε μεγάλες οικονομίες της Ευρώπης, η Γαλλία είναι η ακριβότερη στα είδη παντοπωλείου, με τιμή 27,5% πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Η Ισπανία, με 89,7 ευρώ, είναι η μόνη που μένει κάτω από τον μέσο όρο. Το Ηνωμένο Βασίλειο με 111,9 ευρώ, η Γερμανία με 111,6 ευρώ και η Ιταλία με 110,2 ευρώ κινούνται πάνω από αυτόν, σε παρόμοια επίπεδα τιμών.

Στις ακριβότερες χώρες περιλαμβάνονται επίσης η Αυστρία με 124,5 ευρώ, η Ιρλανδία με 122 ευρώ, το Βέλγιο με 117,6 ευρώ και η Ολλανδία με 116,4 ευρώ. Όλες βρίσκονται πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Οι χώρες με τις χαμηλότερες τιμές

Μέσα στην ΕΕ, η φθηνότερη χώρα για είδη παντοπωλείου είναι η Ρουμανία, με 66,7 ευρώ. Οι τιμές της είναι 33,3% χαμηλότερες από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Γενικότερα, τα είδη παντοπωλείου κοστίζουν λιγότερο στην Ανατολική Ευρώπη και στα Βαλκάνια, μαζί με χώρες που είναι υποψήφιες για ένταξη στην ΕΕ. Ο δείκτης διαμορφώνεται στα 59,8 ευρώ στη Βόρεια Μακεδονία, στα 67,9 ευρώ στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη και στα 68,8 ευρώ στη Σερβία.

Η Τουρκία, με 82,1 ευρώ, είναι ακριβότερη από αρκετά μέλη της ΕΕ, αν και μένει κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Έχει επίσης τον υψηλότερο πληθωρισμό τροφίμων στην Ευρώπη.

Ενέργεια και κόστος εργασίας πίσω από τις τιμές

«Το κόστος εργασίας έχει πιθανότατα αναδειχθεί σε έναν από τους πιο επίμονους παράγοντες που επιδρούν στις τιμές των τροφίμων σε όλη την Ευρώπη, αλλά το κόστος της ενέργειας εξακολουθεί να είναι σημαντικός παράγοντας», δήλωσε στο Euronews ο καθηγητής Μπαλόχ από το Πανεπιστήμιο Corvinus, μιλώντας στο Euronews Business. Σημείωσε ότι το υψηλότερο κόστος ενέργειας, καυσίμων και μεταφοράς συνεχίζει να επηρεάζει την αγροτική παραγωγή, την επεξεργασία και τη διανομή τροφίμων.

Η Ιλάρια Μπενεντέτι, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Τούσια, ανέφερε ότι η ενέργεια είναι ο κύριος παράγοντας των πρόσφατων αυξήσεων στις τιμές των τροφίμων, και αυτή τη φορά ιδίως τα καύσιμα. Πρόσθεσε ότι, από τις επιθέσεις στο Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, η μέση τιμή του ντίζελ στην ΕΕ ανέβηκε από 1,59 ευρώ ανά λίτρο στις 23 Φεβρουαρίου σε 2,24 ευρώ στις 28 Σεπτεμβρίου. Είναι το υψηλότερο επίπεδο από τότε που άρχισαν οι καταγραφές, το 2005.

«Το ντίζελ κινεί ολόκληρη την αλυσίδα των τροφίμων, από τα τρακτέρ ως τα φορτηγά που εφοδιάζουν τα σούπερ μάρκετ», δήλωσε στο Euronews Business.

Επισήμανε επίσης ότι, όταν ο πληθωρισμός επιβραδύνεται, οι τιμές δεν πέφτουν απαραίτητα. Εφόσον ο πληθωρισμός μείνει θετικός, οι τιμές εξακολουθούν να ανεβαίνουν, απλώς με πιο αργούς ρυθμούς και από υψηλότερο επίπεδο.

Γιατί το ψωμί στη Δανία κοστίζει πάνω από τρεις φορές περισσότερο απ' ό,τι στη Βουλγαρία

«Η τιμή των τροφίμων μέσα σε ένα κατάστημα καλύπτει μόνο εν μέρει το κόστος των ίδιων των προϊόντων», είπε η Μπενεντέτι.

«Μέσα στην τιμή μπαίνουν επίσης οι μισθοί, η ενέργεια, τα ενοίκια, οι μεταφορές και οι φόροι, στοιχεία πολύ υψηλότερα στις πλουσιότερες χώρες».

Σημείωσε ότι ένα καρβέλι φρέσκου λευκού ψωμιού 500 γραμμαρίων κοστίζει 3,18 ευρώ στη Δανία και 1,02 ευρώ στη Βουλγαρία, δηλαδή πάνω από τρεις φορές περισσότερο, σύμφωνα με το Numbeo. Μια ντουζίνα αυγά, προϊόν πιο τυποποιημένο, κοστίζει 4,52 ευρώ στη Δανία και 2,69 ευρώ στην Εσθονία, λιγότερο από το διπλάσιο.

Ο Μπαλόχ εξήγησε ότι οι διαφορές στις τιμές των ειδών παντοπωλείου ανάμεσα στις ευρωπαϊκές χώρες αποτυπώνουν έναν συνδυασμό παραγόντων: τους μισθούς, το κόστος γης και εργασίας, τη δομή της λιανικής αγοράς, τη φορολογία, τις συναλλαγματικές ισοτιμίες, το κόστος εφοδιαστικής και μεταφοράς, την αγροτική παραγωγικότητα και τις προτιμήσεις των καταναλωτών.

Μείνετε σε επαφή μαζί μας:
Κάντε like κι ακολουθήστε τη σελίδα μας στο Facebook
Στο Twitter: Follow