Βακτήριο της χολέρας, μαχαιροβγάλτης και κλέφτης DNA

Το Vibrio cholerae, το βακτήριο που προκαλεί τη γαστρεντερίτιδα της χολέρας, τρυπάει τα ανταγωνιστικά βακτήρια με ένα εξάρτημα σαν λόγχη, και στη συνέχεια ενσωματώνει τα γονίδια του θύματος.

«Εφαρμόζοντας αυτήν την τακτική πρόσληψης DNA, ένα κύτταρο του V.cholera θα μπορούσε να απορροφήσει θραύσματα DNA που περιέχουν 40 και πλέον γονίδια από διαφορετικό βακτήριο» λέει η Μέλανι Μπλόκες της Ομοσπονδιακής Πολυτεχνικής Σχολής στη Λωζάννη, επικεφαλής της μελέτης που δημοσιεύεται στο Science.

Η χολέρα προσβάλλει το έντερο και προκαλεί ακατάσχετη διάρροια, κανονικά όμως ζει στο νερό, τόσο στο γλυκό όσο και στο θαλασσινό και παρασιτεί σε μικρά καρκινοειδή.

Το βακτήριο ουσιαστικά τρέφεται με τον εξωτερικό σκελετό των καρκινοειδών, ο οποίος συνίσταται από την πρωτεΐνη χιτίνη, όπως και ο εξωσκελετός των εντόμων.

Η ομάδα της Δρ Μπλόκες διαπίστωσε ότι η παρουσία χιτίνης ενεργοποιεί τη μυτερή «λόγχη» του βακτηρίου, η οποία πηγαινοέρχεται μέσα-έξω χάρη σε μια βάση που λειτουργεί σαν ελατήριο.

Ο δολοφόνος τρυπά οποιοδήποτε βακτήριο πλησιάσει, ακόμα και βακτήρια του ίδιου είδους. Εν συνεχεία, ο απορροφά και ενσωματώνει το DNA που διαρρέει από τα τραυματισμένα, ετοιμοθάνατα θύματα.

Η ίδια «λόγχη», η οποία επισήμως ονομάζεται «Σύστημα Έκκρισης Τύπου VI», υπάρχει εξάλλου και σε πολλά ακόμα είδη βακτηρίων, τα οποία επίσης μπορούν να ενσωματώνουν και να χρησιμοποιούν ξένα μόρια DNA.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτή η «οριζόντια μεταφορά γονιδίων» (σε αντιδιαστολή με την κάθετη μεταφορά από του γονείς στους απογόνους) επιτρέπει στο βακτήριο της χολέρας να κατακτά νέα περιβάλλοντα, ή ακόμα και να αποκτά αντίσταση στα αντιβιοτικά.