Θεαματική ανάπτυξη της ναυτιλίας θέτει σε κίνδυνο τους ωκεανούς

Τα πλοία που κινούνται σε όλες τις θάλασσες του πλανήτη τετραπλασιάστηκαν από το 1992 ως σήμερα, αναφέρουν Γάλλοι ωκεανογράφοι, που προειδοποιούν για όλο και μεγαλύτερες επιπτώσεις στα θαλάσσια οικοσυστήματα.

«Ασκούμε όλο και περισσότερη πίεση στους ωκεανούς» δήλωσε στο LiveScience.com ο Ζαν Τουρνάντρ, ωκεανογράφος στο Γαλλικό Ινστιτούτο Θαλάσσιας Έρευνας (IFREMER).

Από το 1992 έως το 2002, η αύξηση των σκαφών σε παγκόσμιο επίπεδο ήταν κατά μέσο όρο 6% το χρόνο, ή 60% ανά δεκαετία. Από το 2002 και μετά η αύξηση επιταχύνθηκε και έφτασε το 10% το 2011. Η μόνη παύση καταγράφηκε το έτος 2008, όταν η οικονομική κρίση έπληξε τη ναυσιπλοΐα.

Η αύξηση έχει σημασία για το περιβάλλον, τονίζουν οι ερευνητές, δεδομένου ότι η ναυτιλία έχει σημαντικές επιπτώσεις για τους ωκεανούς και την ατμόσφαιρα: ρύπανση του αέρα με διοξείδιο του άνθρακα και οξείδια του αζώτου, ηχορύπανση που επηρεάζει τα θαλάσσια κήτη, διαρροές πετρελαίου και διασπορά ξένων ζωντανών οργανισμών.

To μεγαλύτερο μέρος της συνολικής αύξησης αντιστοιχεί σε φορτηγά πλοία, τονίζει η ομάδα του Τουρνάντρ στην επιθεώρηση Geophysical Research Letters.

Όπως προκύπτει από τον Διεθνή Οργανισμό Ναυτιλίας του ΟΗΕ, το 90% του παγκόσμιου εμπορίου βασίζεται στη ναυτιλία. Το μεγαλύτερο μέρος της θαλάσσιας κυκλοφορίας συγκεντρώνονται σε λίγες, στρατηγικές θαλάσσιες οδούς, οι οποίες πρέπει να υποστηρίξουν όχι μόνο περισσότερα αλλά και μεγαλύτερα πλοία.

Το 2000, το μεγαλύτερο φορτηγό πλοίο μπορούσε να μεταφέρει 8.000 εμπορευματοκιβώτια. Το 2013, ο αριθμός είχε φτάσει τα 18.000 κοντέινερ.

H  μεγαλύτερη αύξηση στον αριθμό των πλοίων καταγράφεται σε πολυσύχναστες θαλάσσιες οδούς στον Ινδικό Ωκεανό και τη Θάλασσα της Κίνας. Στην Αραβική Θάλασσα και τον Κόλπο της Βεγγάλης έξω από την Ινδία, ο μέσος αριθμός σκαφών τριπλασιάστηκε το διάστημα 1992-2012.

Στον Ειρηνικό Ωκεανό, η κίνηση αυξήθηκε περισσότερο στα νερά της Κίνας. Αυξήσεις καταχωρούνται επίσης στη Μεσόγειο, την Ερυθρά Θάλασσα και τη Δυτική Ακτή των ΗΠΑ, ενώ μια από τις ελάχιστες περιπτώσεις μείωσης είναι η Σομαλία, όπου η δράση των πειρατών περιόρισε δραστικά τα πλοία μετά το 2008.

Η μελέτη βασίστηκε σε δεδομένα από δορυφορικούς υψομετρητές, όργανα λέιζερ που μετρούν τη στάθμη της θάλασσας και μπορούν να αναγνωρίζουν μεγάλα πλωτά αντικείμενα.

Η εκτίμηση που δίνει η μελέτη μπορούν τώρα να χρησιμοποιηθούν για διασταύρωση των πληροφοριών που δίνει το Σύστημα Αυτόματης Αναγνώρισης (AIS), το οποίο παρακολουθεί τα πλοία με GPS και άλλα όργανα.

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, οι καπετάνιοι μπορούν να απενεργοποιούν τις συσκευές που παρακολουθούν το πλοίο, ενώ τα μικρά σκάφη δεν είναι υποχρεωμένα να αναφέρουν τη θέση του.