Πλήθος σχολίων, αντιδράσεων και θετικών τοποθετήσεων έχει συγκεντρώσει διάταξη του πολυνομοσχεδίου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, που βρίσκεται σε διαβούλευση και καταργεί την εξόφληση με μετρητά κατά την παράδοση δεμάτων με αντικαταβολή μέσω courier.
Κεντρική θέση στη συζήτηση έχουν τα άρθρα 299 και 300 του πολυνομοσχεδίου. Ορίζουν αποκλειστικά ηλεκτρονικές πληρωμές για τις αντικαταβολές, ανεξάρτητα από το ποσό, και πρόστιμο διπλάσιο της αξίας της συναλλαγής για τις εταιρείες που δέχονται μετρητά. Όσοι στηρίζουν τη ρύθμιση θεωρούν ότι θα περιορίσει τη φοροδιαφυγή και τον αθέμιτο ανταγωνισμό. Όσοι διαφωνούν κάνουν λόγο για αποκλεισμό καταναλωτών και επιβάρυνση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Ιδιοκτήτες ηλεκτρονικών καταστημάτων
Κατά τους ιδιοκτήτες ηλεκτρονικών καταστημάτων, η αντικαταβολή δεν καταργείται. Αλλάζει μόνο ο τρόπος πληρωμής. Επαγγελματίας λέει πως περίπου το ένα πέμπτο των δεμάτων που στέλνει γυρίζει πίσω χωρίς να παραδοθεί, με επιπλέον κόστος. Κατά την εκτίμησή του, οι ηλεκτρονικές πληρωμές θα περιορίσουν παραγγελίες χωρίς πραγματική πρόθεση παραλαβής. Άλλοι δέχονται ότι ο τζίρος μπορεί να πέσει για ένα διάστημα, κρίνουν όμως ότι η ρύθμιση θα προστατεύσει τις νόμιμες επιχειρήσεις από αδήλωτες πωλήσεις μέσω κοινωνικών δικτύων.
Οι θέσεις των πολιτών
Πολίτες ζητούν να μείνουν τα μετρητά ως εναλλακτική επιλογή. Σημειώνουν ότι η απαγόρευση ακόμη και για αγορές 5 ή 10 ευρώ είναι δυσανάλογη. Θέτουν ζητήματα εξυπηρέτησης ηλικιωμένων, οικονομικά ασθενέστερων και όσων δεν έχουν τραπεζικό λογαριασμό ή κάρτα. Υπογραμμίζουν ότι η χρήση μετρητών δεν συνιστά από μόνη της ένδειξη φοροδιαφυγής.
Εταιρείες ταχυμεταφορών
Επιχειρήσεις ταχυμεταφορών ζητούν να αποσυρθούν τα δύο άρθρα και προειδοποιούν για πλήγμα στον τζίρο, στην απασχόληση και στο ηλεκτρονικό εμπόριο. Με βάση στοιχεία που επικαλούνται, η αντικαταβολή αντιστοιχεί σε πάνω από το 40% των ηλεκτρονικών αγορών. Η ετήσια αξία των συναλλαγών φτάνει τα 3-5 δισ. ευρώ και το 70%-75% εξοφλείται με μετρητά. Όπως επισημαίνουν, η Ελλάδα έχει ήδη το χαμηλότερο όριο για πληρωμές με μετρητά στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το όριο είναι 500 ευρώ, είκοσι φορές κάτω από το ενωσιακό όριο των 10.000 ευρώ.
Ενδεικτικά, στη Γαλλία και την Ισπανία το όριο ανέρχεται σε 1.000 ευρώ, στο Βέλγιο και την Ολλανδία σε 3.000 ευρώ και στην Ιταλία σε 5.000 ευρώ. Σε σειρά κρατών μελών, όπως η Γερμανία, η Αυστρία, η Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο και η Φινλανδία, δεν υπάρχει κανένα εθνικό όριο. Εξ όσων γνωρίζουν, απαγόρευση των μετρητών στην αντικαταβολή δεν εφαρμόζεται σε κανένα άλλο κράτος μέλος. Με την προτεινόμενη ρύθμιση η Ελλάδα θα ήταν η μόνη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τέτοιον περιορισμό.
Καταγγέλλουν άνιση μεταχείριση, γιατί οι πληρωμές με μετρητά θα επιτρέπονται στα φυσικά καταστήματα, όχι όμως μέσω courier. Προτείνουν οριζόντιο περιορισμό των μετρητών σε όλες τις λιανικές συναλλαγές, ακόμη και αν το γενικό όριο μειωθεί από τα 500 στα 300 ευρώ.
Το ύψος του προστίμου
Έντονες αντιδράσεις προκαλεί και το πρόστιμο. Σύμφωνα με τη διάταξη, για αντικαταβολή με μετρητά 200 ευρώ η εταιρεία θα καταβάλλει πρόστιμο 400 ευρώ, αν και αμείβεται με λίγα ευρώ για τη μεταφορά. Ζητούν αναλογικότερες κυρώσεις και υπογραμμίζουν ότι δεν λειτουργούν ως πωλητές, αλλά εισπράττουν χρήματα για λογαριασμό τρίτων.
Η αντίθετη θέση
Άλλη μεγάλη επιχείρηση ταχυμεταφορών τάσσεται υπέρ του μέτρου. Εκτιμά ότι θα μειώσει το κόστος διαχείρισης μετρητών καθώς και τους κινδύνους κλοπών και απωλειών. Ζητεί όμως μεταβατική περίοδο, ενιαίους κανόνες για όλους τους φορείς, σαφή κατανομή ευθυνών και αναλογικότερες κυρώσεις, με πρόβλεψη για τεχνικές δυσκολίες πληρωμής.

































